MRI van de sacro-iliacale gewrichten krijgt een grotere rol in de nieuwe classificatiecriteria van ASAS-SPARTAN voor axiale spondyloartritis (axSpA).1 Daarnaast definieert een nieuw consensusdocument scherper wanneer een MRI indicatief is voor axSpA.2 De nieuwe aanpak helpt overdiagnose te beperken en beeldvormend onderzoek gerichter in te zetten.
Een belangrijke reden om de classificatiecriteria uit 2009 te herzien was de matige specificiteit. Dat droeg bij aan overdiagnose. In de CLASSIC-studie hebben de Assessment of SpondyloArthritis international Society (ASAS) en het Spondyloarthritis Research and Treatment Network (SPARTAN) daarom eerst onderzocht of de criteria uit 2009 voldeden aan een sensitiviteit van ten minste 75% en een specificiteit van ten minste 90%. Dat bleek niet het geval.1
Hogere specificiteit
De nieuwe criteria haalden in de validatieset een sensitiviteit van 79,5% en een specificiteit van 90,4%. Daarmee voldeden ze aan de vooraf gestelde doelen. De criteria blijven zowel beeldvormend als klinisch, maar met een aangepaste weging van SpA-variabelen.
De hoogste weging is voor MRI van de sacro-iliacale gewrichten. Daarna volgt radiografische sacro-iliitis. Ook HLA-B27, inflammatoire rugpijn, inflammatoire darmziekte, acute anterieure uveïtis, hielenthesitis, verhoogd CRP en psoriasis maken deel uit van het nieuwe model. Er zijn ook onderdelen verdwenen: dactylitis, goede respons op NSAID’s en familieanamnese voor SpA maken geen deel meer uit van de herziene criteria.
MRI-criteria
Omdat MRI zo zwaar weegt, is ook een tweede stap nodig: helder definiëren wat een MRI indicatief maakt voor axSpA.2 De nieuwe variabele ‘MRI indicative of axSpA in the sacroiliac joints’ vervangt de eerdere ASAS-definitie van een positieve MRI. In de nieuwe benadering worden inflammatoire en structurele laesies in samenhang beoordeeld, met aandacht voor klinische context, locatie, uitgebreidheid en diagnostische prestaties.
Kortom: meer MRI en minder conventionele radiografie bij de beoordeling van de sacro-iliacale gewrichten. MRI is duurder dan conventionele radiografie, maar gerichter en heeft geen ioniserende straling.
Bronnen:
- Maksymowych WP, van der Heijde D, Caplan L, et al. The 2025 assessment of spondyloarthritis international society (ASAS) and spondyloarthritis research and treatment network (SPARTAN) revised classification criteria for axial spondyloarthritis: development and validation in the classification of axSpA inception cohort study, EULAR 2026, oral presentation 0236.
- Maksymowych WP, Chalian M, Bittar M, et al. Defining an MRI indicative of axial spondyloarthritis in the sacroiliac joints of patients with axial spondyloarthritis: a data-driven and consensus-based framework of recommendations by the spondyloarthritis research and treatment network and the society of skeletal radiology. EULAR 2026, oral presentation 0100.