Ervaringen van Zambiaanse meisjes en jonge vrouwen met CAB-LA

In Zambia loopt een programma om injecteerbaar cabotegravir (CAB-LA) als PrEP onder adolescente meisjes en jonge vrouwen (AGYW) te verspreiden. Dit is geëvalueerd met kwalitatieve interviews. Het programma bevorderde de acceptatie en therapietrouw bij CAB-LA. AGYW waardeerden de lange werking, de discretie en de geringe bijwerkingen.¹

De prevalentie van hiv in Zambia is momenteel 11%, met een jaarlijkse incidentie van rond de 28.000. Veel meer vrouwen (0,56%) dan mannen (0,06%) hebben hiv. Er is daarom veel behoefte aan goede preventie, vooral bij AGYW. Nieuwe PrEP, zoals CAB-LA, is hiervoor een discrete, langwerkende optie. CAB-LA wordt in Zambia onder AGYW gedistribueerd via een programma genaamd Determined, Resilient, Empowered AIDS-Free, Mentored, and Safe (DREAMS). In de zogenoemde SCALE-UP-studie is de implementatie geëvalueerd. In december 2024 en opnieuw in maart 2025 zijn 17 AGYW van 16-24 jaar uit 2 DREAMS-centra ondervraagd die in de maand daarvoor CAB-LA waren gaan gebruiken.

Bij het tweede interview hadden alle deelnemers hun tweede dosis volgens schema gehad; de therapietrouw onder de in totaal 180 AGYW die met CAB-LA waren begonnen in de 2 deelnemende DREAMS-centra, bedroeg 97%. Dit waren de belangrijkste factoren die de acceptatie en therapietrouw bij CAB-LA bevorderden:

• De partner niet vertrouwen: de meeste deelnemers maakten zich zorgen over ontrouw en/of beperkte inspraak in besluiten rond seksualiteit.
• Het vertrouwen van deelnemers in DREAMS-medewerkers en -verpleegkundigen hielp af te rekenen met misinformatie over CAB-LA in de gemeenschap.
• Discretie: vanwege vooroordelen tegen PrEP (“Dat is voor prostituees”) waardeerden deelnemers het dat ze PrEP buiten het zicht van anderen kunnen gebruiken.
• Ondersteuning maakt acceptatie en voortzetting mogelijk.
• Vrijheid: deelnemers associeerden CAB-LA met vrijheid omdat ze het konden ‘vergeten’.
• De meeste deelnemers rapporteerden beperkte bijwerkingen.

Bron:

1. Mwango L, et al. ‘You get the injection and it’s done’: qualitative findings from the first real-world implementation of long-acting cabotegravir for HIV prevention among adolescent girls and young women in Zambia. IAS 2025, poster LB48.