MS verergert al in een vroeg stadium sluipenderwijs

Delen via:
ECTRIMS 2021

In een Italiaans cohort van patiënten met recent gediagnosticeerde MS, bleek van relapses losstaande progressie verantwoordelijk voor ongeveer twee derde van de incidenten die resulteerden in bevestigde accumulatie van beperkingen (CDA). Dit duidt erop dat progressie van MS zelfs in de vroegste stadia van de ziekte sluipenderwijs plaatsvindt.

Toename van beperkingen bij MS kan samenhangen met relapses (relapse associated worsening: RAW) of onafhankelijk daarvan optreden (progression independent of relapse activity: PIRA). Italiaanse onderzoekers gingen in een cohort patiënten met klinisch geïsoleerd syndroom (CIS) of vroege RRMS na, of bij CDA sprake was van RAW of van PIRA. Ook werd gekeken naar risicofactoren voor zowel RAW als PIRA. De onderzoekers maakten hierbij gebruik van data van 5287 patiënten met een CIS (bij 40%) of vroege MS (< 12 maanden, bij 60%) uit het Italiaanse nationale MS-register. De gebruikte definitie van CDA was een toename van de EDSS-score die na 24 weken werd bevestigd.

Na een follow-up van gemiddeld 11,4 jaar, was bij 2395 deelnemers (45%) sprake van CDA, dat bij 1457 (61%) op rekening kwam van PIRA en bij 938 (39%) van RAW. Het meest opvallende verschil was de leeftijd van de patiënten, die bij RAW gemiddeld 4 jaar lager was. Belangrijke factoren die PIRA voorspelden, waren behalve hogere leeftijd (aangepaste hazard ratio (aHR) 1,02; p < 0,001) met name RRMS (1,44; p 0,001), langere ziekteduur (1,52; p < 0,001), lagere EDSS-score op baseline (0,90; p < 0,001), langer gebruik van DMT’s voorafgaand aan PIRA (0,18; p < 0,001), en een kleiner aantal relapses voorafgaand aan PIRA (0,93; p < 0,001).

RAW werd vooral voorspeld door jonge leeftijd 0,99 (p = 0,001), CIS (1,54; p = 0,305), lagere EDSS (0,92; p 0,003), korter gebruik van DMT’s voor het incident (0,15; p < 0,001), en een hoger aantal relapses voor het incident (1,06; p < 0,001). Behandeling met DMT’s in een vroeg stadium bleek een effectieve manier om CDA te voorkomen, of het nu gaat om RAW of om PIRA (p < 0,001).

Volg op 8 december onze webcast Het Neurologisch Jaaroverzicht

Bron:

Fonderico M. Relapse-associated worsening and progression independent of relapse activity in an Italian multicentre cohort of early multiple sclerosis patients. ECTRIMS 2021, abstract 037.

Atogepant voor de preventieve behandeling van migraine

nov 2021 | Hoofdpijn

Lees meer over Atogepant voor de preventieve behandeling van migraine

Betere uitkomsten met mobiele stroke-units: een prospectieve, gecontroleerde multicenterstudie

nov 2021 | Neuro-vasculair

Lees meer over Betere uitkomsten met mobiele stroke-units: een prospectieve, gecontroleerde multicenterstudie

Student Mick van der Spoel wint Philips AI scriptieprijs voor hersentumoronderzoek

nov 2021 | Neuro-oncologie

Lees meer over Student Mick van der Spoel wint Philips AI scriptieprijs voor hersentumoronderzoek

Rode Hoed Symposium 'De medisch specialist in andere tijden!'

nov 2021

Lees meer over Rode Hoed Symposium 'De medisch specialist in andere tijden!'

Recept voor actie: De Parkinson Pandemie

nov 2021 | Bewegingsstoornissen

Lees meer over Recept voor actie: De Parkinson Pandemie

Veel open vragen over Long covid en de beste ondersteuning van de patiënt

nov 2021

Lees meer over Veel open vragen over Long covid en de beste ondersteuning van de patiënt

Neurologisch Jaaroverzicht 2021

8 dec 2021 om 20:30 | Bewegingsstoornissen, Dementie, Hoofdpijn, Multipele Sclerose

Lees meer over Neurologisch Jaaroverzicht 2021

Live webcast Long covid: wat weten we, wat kunt u verwachten, wat kunt u doen?

10 nov 2021 om 20:30

Lees meer over Live webcast Long covid: wat weten we, wat kunt u verwachten, wat kunt u doen?

Online Alzheimer Innovatie Forum

4 nov 2021 om 20:00 | Dementie

Lees meer over Online Alzheimer Innovatie Forum

Meaningful Migraine Management

13 okt 2021 om 20:00 | Hoofdpijn

Lees meer over Meaningful Migraine Management

Don’t be late! Vroege behandeling en interventie bij MS

22 sep 2021 om 20:00 | Multipele Sclerose

Lees meer over Don’t be late! Vroege behandeling en interventie bij MS

Webinars migraine: de laatste ontwikkelingen in de behandeling van migraine

10 aug 2021 | Hoofdpijn

Lees meer over Webinars migraine: de laatste ontwikkelingen in de behandeling van migraine

Masterclass: de neuropathische pijnpuzzel

11 mei 2021 om 20:00

Lees meer over Masterclass: de neuropathische pijnpuzzel

Neurologisch Jaaroverzicht 2020

24 feb 2021 | Bewegingsstoornissen, Dementie, Hoofdpijn, Multipele Sclerose

Lees meer over Neurologisch Jaaroverzicht 2020

Precisiezorg dichterbij dan we denken

2 nov 2020

Lees meer over Precisiezorg dichterbij dan we denken

Sinusitus of Migraine?

Hoofdpijn

Lees meer over Sinusitus of Migraine?
Er zijn geen bijeenkomsten gevonden.

Update EAN/ECTRIMS-richtlijnen voor behandeling MS

Lees meer
Lees meer over Update EAN/ECTRIMS-richtlijnen voor behandeling MS

Factoren die beperkingen bij MS op kinderleeftijd voorspellen

Lees meer
Lees meer over Factoren die beperkingen bij MS op kinderleeftijd voorspellen

Subklinische ziektelast van MS bij EDSS-score van 0

Lees meer
Lees meer over Subklinische ziektelast van MS bij EDSS-score van 0

Effect cladribine op beperkingen en mobiliteit houdt lang aan

Lees meer
Lees meer over Effect cladribine op beperkingen en mobiliteit houdt lang aan

Standpunt ECTRIMS/EAN over COVID-19-vaccins bij MS

Lees meer
Lees meer over Standpunt ECTRIMS/EAN over COVID-19-vaccins bij MS

Gunstig effect op neurodegeneratie van siponimod bevestigd

Lees meer
Lees meer over Gunstig effect op neurodegeneratie van siponimod bevestigd

Effect van ATA188 bij progressieve MS suggereert remyelinisatie

Lees meer
Lees meer over Effect van ATA188 bij progressieve MS suggereert remyelinisatie

Positieve invloed teriflunomide op vermoeidheid, stemming en werk

Lees meer
Lees meer over Positieve invloed teriflunomide op vermoeidheid, stemming en werk

Satralizumab aanhoudend effectief bij NMOSD

Lees meer
Lees meer over Satralizumab aanhoudend effectief bij NMOSD

Podcasts migraine: de laatste ontwikkelingen in de behandeling van migraine

aug 2021 | Hoofdpijn

Lees meer over Podcasts migraine: de laatste ontwikkelingen in de behandeling van migraine

Real World Evidence in MS

jan 2020 | Multipele Sclerose

Lees meer over Real World Evidence in MS

Oproep voor oncologen: wat zijn uw wensen omtrent nascholen 2022?

Zou u volgend jaar geïnteresseerd zijn in een ESMO-meeting in eigen land? Wat zijn uw wensen omtrent nascholen in het algemeen? Kunt u ons helpen door bijgaande korte vragenlijst in te vullen? Het kost u maximaal 2 minuten van uw tijd.

Alvast hartelijk dank!

Vul de vragenlijst in >