Hoogleraar zet meer vrouwspecifiek hersenonderzoek op de kaart

Delen via:

De titel van de oratie van neuroloog-bioloog prof. dr. G.M. (Gisela) Terwindt is glashelder: Als het eenvoudig was hadden we het al opgelost. Ze doelt hiermee op migraine. Maar het is ook te betrekken op de moeite die het kost om vrouwspecifiek hersenonderzoek op de kaart te zetten.

De gevoeligheid die iemand heeft om een migraineaanval te krijgen, lijkt beïnvloed te worden door externe factoren, maar ook door interne factoren als genetische aanleg en hormoonwisselingen. Ondanks het laatste blijkt het niet eenvoudig om meer vrouwspecifiek hersenonderzoek op de kaart te zetten, stelt Terwindt. “Dit komt omdat zowel de onderzoekers als de beleidmakers mannen zijn”, zegt ze onomwonden, “die hebben er geen aandacht voor.” Zelf is ze al jaren bezig met onderzoek naar de vrouwspecifieke factoren voor migraine. “Luisterend naar de verhalen van vrouwelijke patiënten ontstond bij mij het besef dat we hierbij ook naar de rol van hormonen moeten kijken”, zegt ze. “Een genderspecifieke call van het NWO maakte onderzoek mogelijk, maar inmiddels laat het NWO dit aspect ook weer liggen. Het blijft moeilijk, cardioloog Angela Maas moest een bijna feministisch standpunt innemen om aandacht te krijgen voor het vrouwenhart. Dat ga ik nu dus ook doen voor mijn expertisegebied.”

Elektronisch dagboek

Terwindt vertelt: “Het is heel moeilijk onderzoek te doen naar wat een aanval uitlokt. Wat we tot nu toe hebben geleerd over de invloed van het weer is teleurstellend. Misschien is ons weer niet extreem genoeg. Maar je moet ook weten waar iemand is: in eigen land of op wintersport bijvoorbeeld. Of kijk naar de rol van menstruatie. Als je niet op individueel niveau bijhoudt wat er gebeurt rond de menstruatie, kun je ook geen uitspraken doen over de rol daarvan op individueel niveau. Je moet het dus gedetailleerd bijhouden.”

Vandaar dat ze nu werk maakt van een e-hoofdpijndagboek. “Ik zie bereidheid bij vrouwen om hiermee aan de slag te gaan”, zegt ze. “Het geeft je als individu inzicht in en grip op je persoonlijke situatie. En dat heb je nodig, want een aanval overvalt je. Je moet de mythes eraf halen: is wat je denkt dat een trigger is er ook echt een. Mijn ultieme doel is op basis van die individuele verhalen met gebruikmaking van artificial intelligence voor de individuele vrouw tot een soort persoonlijk alarmsysteem te komen, een voorspeller voor een aanval.”

Wat is de waarde van zo’n alarmsysteem? Terwindt: “De meest natuurlijke reactie bij migraine is vermijdingsgedrag voor de dingen waarvan iemand denkt dat ze een aanval uitlokken. Maar niets meer durven omdat je denkt dat het een aanval kan uitlokken, is het ergste wat je kunt doen. Het kan leiden tot angst en depressie. Het alarmsysteem kan helpen om tot gerichte gedragsinterventies te komen en overmatig medicatiegebruik te voorkomen.”

Bekijk ook de webcast Meaningful Migraine Management waarin Gisela Terwindt, Antoinette Maassen van den Brink en Henrik Schytz u in 1,5 uur meenemen in hun specifieke expertise omtrent migraine

Onderzoek

Terwindt geeft leiding aan het WHAT!-team (Women, Hormones, Attacks and Treatment). Dit verricht een geslachtshormoonstudie om geslachtshormonen te meten rondom migraineaanvallen. Ook is het een klinische studie gestart naar het effect van continu gebruik, gedurende drie maanden, van de anticonceptiepil bij vrouwen met migraine. “We doen dit bij vrouwen met migraine zonder aura”, zegt ze, “want de migraine met aura geeft een sterk verhoogd risico op een hersen- of hartinfarct. We verzamelen ook bloed van vrouwen om te onderzoeken wat de verandering in de sekshormonen is waarop we met korte profylaxe kunnen ingrijpen.“

Vrouwen includeren blijkt niet eenvoudig. “Vooral bij vrouwen rond de overgang bestaat weinig interesse”, zegt Terwindt. “De gedachte is: we hebben het allemaal al eens geprobeerd. Ja, maar het is nog nooit in studieverband gedaan. Dat laat zien hoe onderzoek bij vrouwen plaatsvindt, verbijsterend vind ik dat. Er moet veel meer vrouwspecifiek onderzoek komen. Ook in samenwerking met gynaecologen en cardiologen. We moeten vrouwspecifieke gezondheidsproblemen over de grenzen van onze vakgebieden heen gaan onderzoeken.”

Prof. dr. Gisela Terwindt (LUMC) is hoogleraar neurologie, in het bijzonder paroxysmale hersenaandoeningen. Ze sprak haar oratie Migraine is een hersenziekte. Als het eenvoudig was dan hadden we het al opgelost uit op 3 juni jongstleden.

www.hoofdpijnonderzoek.nl

 

Meer aandacht en zorg voor palliatieve zorgverleners nodig

mei 2024

Lees meer over Meer aandacht en zorg voor palliatieve zorgverleners nodig

Kenniskloof: nog veel onbekend over risico op hersenbloeding bij vrouwen

mei 2024 | Neuro-vasculair

Lees meer over Kenniskloof: nog veel onbekend over risico op hersenbloeding bij vrouwen

Concrete stappen richting planetaire gezondheid binnen umc-opleidingen

mei 2024

Lees meer over Concrete stappen richting planetaire gezondheid binnen umc-opleidingen

Blaasstoornis bij MS behandelen met neuromodulatie

mei 2024 | Multipele Sclerose

Lees meer over Blaasstoornis bij MS behandelen met neuromodulatie

Vergoeding selumetinib (Koselugo) voor kinderen met neurofibromatose type 1

mei 2024

Lees meer over Vergoeding selumetinib (Koselugo) voor kinderen met neurofibromatose type 1

Bootcamp voor training in acute neurologie

mei 2024 | Dementie, Epilepsie, Hoofdpijn, Neuro-musculair, Neuro-vasculair

Lees meer over Bootcamp voor training in acute neurologie

Keynote webinar | Spotlight on sleep in brain health

2 mei 2024 om 18:00

Lees meer over Keynote webinar | Spotlight on sleep in brain health

Neurologisch Jaaroverzicht 2023

20 feb 2024 | Bewegingsstoornissen, Dementie, Epilepsie, Hoofdpijn, Multipele Sclerose, Neuro-vasculair

Lees meer over Neurologisch Jaaroverzicht 2023

Masterclass Wervelkolom Welzijn: hedendaagse inzichten en oplossingen

30 jan 2024 om 20:00

Lees meer over Masterclass Wervelkolom Welzijn: hedendaagse inzichten en oplossingen

Plaatsbepaling van device-aided therapies (DATs) bij de ziekte van Parkinson

7 aug 2023 | Bewegingsstoornissen

Lees meer over Plaatsbepaling van device-aided therapies (DATs) bij de ziekte van Parkinson

MS: welk middel voor welke patiënt?

9 mrt 2023 | Multipele Sclerose

Lees meer over MS: welk middel voor welke patiënt?

Neurologisch Jaaroverzicht 2022

1 feb 2023 | Bewegingsstoornissen, Dementie, Epilepsie, Hoofdpijn, Multipele Sclerose, Neuro-vasculair

Lees meer over Neurologisch Jaaroverzicht 2022

Antistolling en bloedingen

8 dec 2022 om 20:00

Lees meer over Antistolling en bloedingen

Masterclass Diabetes: Pijn & Polyfarmacie

20 okt 2022 | Diabetes

Lees meer over Masterclass Diabetes: Pijn & Polyfarmacie

Webcast Immuuntherapie: herkennen van bijwerkingen en acties voor de niet-oncoloog

12 okt 2022 | Immuuntherapie

Lees meer over Webcast Immuuntherapie: herkennen van bijwerkingen en acties voor de niet-oncoloog
Er zijn geen e-learnings gevonden.

B-cel therapieën bij MS: impact op immunologie

maandag 10 jun 2024 van 18:00 tot 21:30 | Multipele Sclerose, Vaccinatie

Lees meer over B-cel therapieën bij MS: impact op immunologie

EAN in ORANJE 2024

maandag 1 jul 2024 van 18:00 tot 21:45 | Bewegingsstoornissen, Epilepsie, Neuro-vasculair

Lees meer over EAN in ORANJE 2024

Patiënten gebruiken niet-orale migrainemedicatie voor beter en sneller effect

dec 2023 | Hoofdpijn

Lees meer over Patiënten gebruiken niet-orale migrainemedicatie voor beter en sneller effect

Veel MS-patiënten hebben ook migraine

dec 2023 | Hoofdpijn, Multipele Sclerose

Lees meer over Veel MS-patiënten hebben ook migraine

Werkelijke migraineprevalentie bij mannen moeilijk te schatten

dec 2023 | Hoofdpijn

Lees meer over Werkelijke migraineprevalentie bij mannen moeilijk te schatten

Hoofdpijn na COVID-19-vaccinatie

dec 2023 | Hoofdpijn, Vaccinatie, Virale infecties

Lees meer over Hoofdpijn na COVID-19-vaccinatie

De rol van genetica en biomarkers bij migraine nog niet opgehelderd

dec 2023 | Hoofdpijn

Lees meer over De rol van genetica en biomarkers bij migraine nog niet opgehelderd

Triptanen te vaak onterecht voorgeschreven

dec 2023 | Hoofdpijn

Lees meer over Triptanen te vaak onterecht voorgeschreven

CAPTURE-studie zal inzicht geven in het leven van de migrainepatiënt

dec 2023 | Hoofdpijn

Lees meer over CAPTURE-studie zal inzicht geven in het leven van de migrainepatiënt

Grotere kans non-respons op CGRP bij mensen met psychiatrische problemen

dec 2023 | Hoofdpijn

Lees meer over Grotere kans non-respons op CGRP bij mensen met psychiatrische problemen

Beweging kan helpen bij clusterhoofdpijn

dec 2023 | Hoofdpijn

Lees meer over Beweging kan helpen bij clusterhoofdpijn

Podcast: AI in stroke - Using deep learning to predict clinical outcomes after stroke

jan 2024 | Neuro-vasculair

Lees meer over Podcast: AI in stroke - Using deep learning to predict clinical outcomes after stroke

Podcast: Stem cell therapy for PD - A new era for managing Parkinson’s disease?

dec 2023 | Bewegingsstoornissen

Lees meer over Podcast: Stem cell therapy for PD - A new era for managing Parkinson’s disease?

Podcasts migraine: de laatste ontwikkelingen in de behandeling van migraine

aug 2021 | Hoofdpijn

Lees meer over Podcasts migraine: de laatste ontwikkelingen in de behandeling van migraine

Real World Evidence in MS

jan 2020 | Multipele Sclerose

Lees meer over Real World Evidence in MS

MedNet Neurologie 2024-01

mrt 2024

Lees meer over MedNet Neurologie 2024-01

MedNet Neurologie 2023-04

dec 2023

Lees meer over MedNet Neurologie 2023-04

MedNet Neurologie 2023-03

sep 2023

Lees meer over MedNet Neurologie 2023-03

MedNet Neurologie 2023-02

jun 2023

Lees meer over MedNet Neurologie 2023-02

MedNet Neurologie 2023-01

mrt 2023

Lees meer over MedNet Neurologie 2023-01

MedNet Neurologie 2022-04

dec 2022

Lees meer over MedNet Neurologie 2022-04

MedNet Neurologie 2022-03

sep 2022

Lees meer over MedNet Neurologie 2022-03

MedNet Neurologie 2022-02

jun 2022

Lees meer over MedNet Neurologie 2022-02

MedNet Neurologie 2022-01

mrt 2022

Lees meer over MedNet Neurologie 2022-01