“Laserlithotripsie: mooie techniek, maar duur en niet altijd nodig”

Delen via:

Laserlithotripsie is een geschikte behandelmethode voor patiënten met moeilijke galstenen. Dat is gebleken in een gerandomiseerde studie in de VS waarin laserlithotripsie is vergeleken met ballondilatatie van de papil. De studie is recent gepubliceerd in Clinical Gastroenterology and Hepatology. MDL-arts Jan Jacob Koornstra (UMC Groningen) bespreekt de studie.

De standaard behandeling van galwegstenen is endoscopische retrograde cholangiopancreatografie (ERCP) met biliaire sphincterotomie en steenextractie. Deze techniek is effectief bij kleine stenen, maar voor grotere of moeilijke stenen is er geen standaard endoscopische benadering. Onderzoekers van het Center for Interventional Endoscopy in Orlando, Florida (VS) vergeleken laserlithotripsie (single-operator cholangioscopy (SOC)-geleide lithotripsie) met ballondilatatie van de papil (large balloon sphincteroplasty, LBS), in een gerandomiseerde studie met 33 patiënten met moeilijke galstenen per studiearm. De belangrijkste uitkomst was behandelsucces, gedefinieerd als het vrijmaken van de galwegen in één behandelsessie.

Meer succesvol

Met laserlithotripsie was het succespercentage 93,9%, met ballondilatatie 72,7%. Tussen de groepen was geen significant verschil in bijwerkingen (9,1% in de SOC-LL-groep vs. 3,0% in de LBS-groep) of behandelkosten ($16.684 in de SOC-LL-groep vs. $10.626 in de LBS-groep).

De onderzoekers concluderen dat laserlithotripsie meer succesvol is dan ballondilatatie bij patiënten met moeilijke galstenen die niet met standaardtechnieken kunnen worden verwijderd. Patiënten met galstenen die groter zijn dan de diameter van de galweg lijken het meest geschikt voor laserlithotripsie.

Commentaar dr. Jan Jacob Koornstra, MDL-arts, UMC Groningen

“De standaard techniek voor het verwijderen van choledochusstenen is papillotomie: het insnijden van de papil om daarna galstenen te verwijderen met een extractieballon. Dit lukt bij circa 90% van alle patiënten met galstenen. De studie gaat over de overige 10% patiënten: bij hen zijn de galstenen groot of moeilijk bereikbaar, of zijn de galwegen vernauwd. Alternatieve technieken voor deze moeilijke galstenen zijn ballondilatatie van de papil en/of mechanische lithotripsie: het verpulveren van een galsteen nadat deze eerst wordt vastgeklemd in een ‘basket’. Een meer geavanceerde techniek is endoscopische schokgolf lithotripsie met een speciale cholangioscoop die in de galwegen tot heel dicht bij de galsteen wordt gebracht. Cholangioscopie-geleide schokgolf lithotripsie, hetzij elektrohydraulisch hetzij met laser, wordt in Nederland in 10 ziekenhuizen toegepast. Laserlithotripsie is beschikbaar in de academische centra in Groningen, Utrecht en Amsterdam.”

“In deze studie is laserlithotripsie gerandomiseerd vergeleken met ballondilatatie van de papil bij moeilijke galstenen. Dit was nog niet eerder op deze manier onderzocht. Het bleek dat laserlithotripsie significant meer succesvol was: bij 94 vs. 73% van de patiënten. Dit was nog niet bekend, dus het is goed dat dit is uitgezocht. De onderzoekers schrijven dat zij geen significant verschil vonden tussen complicaties en kosten van beide technieken. Met de conclusie over de kosten ben ik het niet eens. Het verschil in kosten tussen beide technieken was zo’n 6000 dollar per procedure, dat vind ik wel een relevant verschil. In Nederland geldt een vergelijkbare situatie. Een dilatatieballon kost ongeveer 200 euro, een cholangioscoop circa 2500 euro. Deze scoop is voor eenmalig gebruik. Ook een laserapparaat is niet goedkoop. Bovendien moet een patiënt bij laserlithotripsie een nacht in het ziekenhuis blijven. Er is dus wel degelijk een groot en relevant verschil in kosten.”

“De onderzoekers concluderen dat bij grote galstenen moet worden gekozen voor laserbehandeling. Dat onderschrijf ik niet meteen, want die optie is veel duurder. Ballondilatatie blijkt bij driekwart van de patiënten met moeilijke galstenen eveneens succesvol, tegen veel lagere kosten. Dat zou je als behandelaar dus prima als eerste kunnen proberen, met laserbehandeling achter de hand als tweede optie. Bovendien kan ballondilatatie in principe worden toegepast in elk ziekenhuis waar ERCP’s worden verricht, terwijl cholangioscopie met laserlithotripsie slechts in enkele centra beschikbaar is.”

“Ik vind het wel een waardevolle studie. Er is behoefte aan dit soort onderzoeken, omdat de beste behandeling van grote galstenen nog niet goed bekend is. Wij hebben sinds 2005 ervaring met cholangioscopie-geleide laserlithotripsie en het succespercentage herken ik wel. Wij krijgen veel patiënten met moeilijke galstenen doorverwezen uit de regio, waarbij we altijd eerst kritisch nagaan wat in het verwijzende ziekenhuis al aan pogingen bij ERCP is gedaan. Meestal proberen we het eerst zonder laserlithotripsie. En vaak lukt dat, bijvoorbeeld doordat wij de papil iets verder oprekken dan in het verwijzend ziekenhuis is gebeurd of omdat mechanische lithotripsie soms succesvol is. Laserlithotripsie is een uiterst effectieve methode, maar wel tegen flinke kosten. Deze behandeling is bovendien tijdrovend en lang niet overal beschikbaar. Laserlithotripsie is een prachtige techniek, want je ziet voor je ogen de galsteen verpulveren. Maar het is niet altijd nodig. Een goede selectie van geschikte patiënten voor deze procedure is essentieel.”

Bron:

Bang JY, Sutton B, Navaneethan U, et al. Efficacy of Single-Operator Cholangioscopy-Guided Lithotripsy Compared With Large Balloon Sphincteroplasty in Management of Difficult Bile Duct Stones in a Randomized Trial. Clinical Gastroenterology and Hepatology, 2020;18:2349-56.

Upadacitinib (Rinvoq) nu ook beschikbaar voor behandeling matig tot ernstig actieve ziekte van Crohn

jun 2024 | IBD

Lees meer over Upadacitinib (Rinvoq) nu ook beschikbaar voor behandeling matig tot ernstig actieve ziekte van Crohn

‘HCC-surveillance bij hepatitis B-patiënten meer personaliseren’

jun 2024 | Hepatologie, Maag-darm-leveroncologie

Lees meer over ‘HCC-surveillance bij hepatitis B-patiënten meer personaliseren’

Podcastserie: CMV-infectie; diagnostiek en management na transplantatie

jun 2024 | Niertransplantatie, Stamceltransplantatie, Virale infecties

Lees meer over Podcastserie: CMV-infectie; diagnostiek en management na transplantatie

Vaker remissie auto-immuunhepatitis met MMF dan met azathioprine

jun 2024 | Hepatitis

Lees meer over Vaker remissie auto-immuunhepatitis met MMF dan met azathioprine

Peritoneale metastasering treft relevant deel van patiënten met kanker

jun 2024 | Maag-darm-leveroncologie

Lees meer over Peritoneale metastasering treft relevant deel van patiënten met kanker

Seladelpar veelbelovend voor primaire biliaire cholangitis

jun 2024 | Hepatologie

Lees meer over Seladelpar veelbelovend voor primaire biliaire cholangitis

Niertoxiciteit na orgaantransplantatie – Belicht vanuit diverse disciplines

11 jun 2024 om 20:00 | Acuut nierfalen, Chronische nierschade, Niertransplantatie

Lees meer over Niertoxiciteit na orgaantransplantatie – Belicht vanuit diverse disciplines

Mastering Chronic Pancreatitis Pain: A Multidisciplinary Approach and Practical Solutions

6 feb 2024 om 20:00

Lees meer over Mastering Chronic Pancreatitis Pain: A Multidisciplinary Approach and Practical Solutions

Minder besproken symptomen bij colitis ulcerosa: hoe pakken we ze aan?

1 sep 2023 | IBD

Lees meer over Minder besproken symptomen bij colitis ulcerosa: hoe pakken we ze aan?

CMV-infecties bij post-transplantatiepatiënten; een behandellandschap in ontwikkeling

6 jun 2023 | Stamceltransplantatie, Virale infecties

Lees meer over CMV-infecties bij post-transplantatiepatiënten; een behandellandschap in ontwikkeling

Nieuwe behandeloptie voor Eosinofiele Oesofagitis (EoE)

16 mei 2023 om 20:00 | Oesofagitis

Lees meer over Nieuwe behandeloptie voor Eosinofiele Oesofagitis (EoE)

Antistolling en bloedingen

8 dec 2022 om 20:00

Lees meer over Antistolling en bloedingen

Webcast Immuuntherapie: herkennen van bijwerkingen en acties voor de niet-oncoloog

12 okt 2022 | Immuuntherapie

Lees meer over Webcast Immuuntherapie: herkennen van bijwerkingen en acties voor de niet-oncoloog

Gewone symptomen van zeldzame ziekten

27 sep 2022

Lees meer over Gewone symptomen van zeldzame ziekten

Webcast Bridging the Gaps in Inflammatory bowel disease (IBD)

25 mrt 2022 | IBD

Lees meer over Webcast Bridging the Gaps in Inflammatory bowel disease (IBD)

e-learning Acute pancreatitis

Pancreatitis

Lees meer over e-learning Acute pancreatitis

e-learning: Verbeterde zorg voor slokdarm- en maagkanker

Chirurgie

Lees meer over e-learning: Verbeterde zorg voor slokdarm- en maagkanker

UEG in ORANJE 2024

zondag 13 okt 2024 van 18:00 tot 21:45 | IBD

Lees meer over UEG in ORANJE 2024

AI-chatbot helpt bij het plannen van nieuwe afspraak bij no-show voor coloscopie

jun 2024 | Maag-darm-leveroncologie

Lees meer over AI-chatbot helpt bij het plannen van nieuwe afspraak bij no-show voor coloscopie

Complete responsen met dostarlimab bij mismatch repair deficiënt lokaal gevorderd rectumcarcinoom lijken duurzaam

jun 2024 | Chirurgie, Maag-darm-leveroncologie, Radiotherapie

Lees meer over Complete responsen met dostarlimab bij mismatch repair deficiënt lokaal gevorderd rectumcarcinoom lijken duurzaam

Duale immuuntherapie met nivolumab plus ipilimumab verbetert totale overleving van irresectabel hepatocellulair carcinoom

jun 2024 | Hepatologie, Maag-darm-leveroncologie

Lees meer over Duale immuuntherapie met nivolumab plus ipilimumab verbetert totale overleving van irresectabel hepatocellulair carcinoom

Levertransplantatie plus chemotherapie verlengt totale overleving bij irresectabele colorectale levermetastasen

jun 2024 | Maag-darm-leveroncologie

Lees meer over Levertransplantatie plus chemotherapie verlengt totale overleving bij irresectabele colorectale levermetastasen

Perioperatieve chemotherapie verbetert totale overleving bij resectabel oesofaguscarcinoom

jun 2024 | Maag-darm-leveroncologie

Lees meer over Perioperatieve chemotherapie verbetert totale overleving bij resectabel oesofaguscarcinoom

Thermale ablatie even effectief als operatie bij kleine colorectale levermetastasen

jun 2024 | Chirurgie, Maag-darm-leveroncologie

Lees meer over Thermale ablatie even effectief als operatie bij kleine colorectale levermetastasen

Semaglutide vermindert ernst van leverziekte bij mensen met hiv

mrt 2024 | Diabetes, Hepatologie, HIV

Lees meer over Semaglutide vermindert ernst van leverziekte bij mensen met hiv

Mortaliteit hiv-/HCV-co-infectie en HCV-mono-infectie bij SVR gelijk

mrt 2024 | Hepatitis, HIV, Virale infecties

Lees meer over Mortaliteit hiv-/HCV-co-infectie en HCV-mono-infectie bij SVR gelijk

NAFLD bij hiv sterkst geassocieerd met traditionele risicofactoren

mrt 2024 | Hepatologie, HIV, Virale infecties

Lees meer over NAFLD bij hiv sterkst geassocieerd met traditionele risicofactoren

Podcastserie: CMV-infectie; diagnostiek en management na transplantatie

jun 2024 | Niertransplantatie, Stamceltransplantatie, Virale infecties

Lees meer over Podcastserie: CMV-infectie; diagnostiek en management na transplantatie

Podcast Exocriene pancreasinsufficiëntie

nov 2023 | Pancreatitis

Lees meer over Podcast Exocriene pancreasinsufficiëntie

Podcast - Optimalisatie van biologicals bij patiënten met inflammatoire darmziekten

sep 2023 | IBD

Lees meer over Podcast - Optimalisatie van biologicals bij patiënten met inflammatoire darmziekten

Podcast Acute pancreatitis

apr 2023 | Pancreatitis

Lees meer over Podcast Acute pancreatitis

Podcast pancreascarcinoom

dec 2022 | Maag-darm-leveroncologie

Lees meer over Podcast pancreascarcinoom

Podcast - Periampullaire tumoren: maak onderscheid

nov 2021

Lees meer over Podcast - Periampullaire tumoren: maak onderscheid

Slokdarm- en maagkanker

jun 2021 | Chirurgie, Maag-darm-leveroncologie

Lees meer over Slokdarm- en maagkanker

Impact van COVID-19 op bevolkingsonderzoek darmkanker in Nederland

feb 2021 | Maag-darm-leveroncologie

Lees meer over Impact van COVID-19 op bevolkingsonderzoek darmkanker in Nederland

Diagnose en behandeling van inflammatoire darmziekten (IBD)

dec 2020 | IBD

Lees meer over Diagnose en behandeling van inflammatoire darmziekten (IBD)

MedNet Gastro-enterologie 2024-02

jun 2024

Lees meer over MedNet Gastro-enterologie 2024-02

MedNet gatro-enterologie 2024-01

mrt 2024

Lees meer over MedNet gatro-enterologie 2024-01

MedNet Gastro-enterologie 2023-04

dec 2023

Lees meer over MedNet Gastro-enterologie 2023-04

MedNet Gastro-enterologie 2023-03

sep 2023

Lees meer over MedNet Gastro-enterologie 2023-03

MedNet Oncologie special Colectoraal carcinoom 2023

sep 2023

Lees meer over MedNet Oncologie special Colectoraal carcinoom 2023

MedNet Gastro-enterologie 2023-02

jul 2023

Lees meer over MedNet Gastro-enterologie 2023-02

MedNet Gastro-enterologie 2023-01

mrt 2023

Lees meer over MedNet Gastro-enterologie 2023-01

MedNet Gastro-enterologie 2022-04

dec 2022

Lees meer over MedNet Gastro-enterologie 2022-04

MedNet Gastro-enterologie 2022-03

sep 2022

Lees meer over MedNet Gastro-enterologie 2022-03