De link tussen oestrogenen en CGRP

Delen via:
EHC 2025

In de jaren 70 van de vorige eeuw ontstond het idee dat de sterke daling in de oestrogeenspiegel tijdens de menstruele cyclus een rol speelt bij het ontstaan van menstruele migraine. Maar wat is de link tussen oestrogenen en CGRP in het ganglion trigeminale? Hoogleraar Lars Edvinsson uit Zweden gaf uitleg over zijn meest recente cel- en dieronderzoek naar dit verband.1

Edvinsson gebruikte vrouwelijke muizen om te kijken naar de expressie in het ganglion trigeminale van 3 verschillende genen die coderen voor aan CGRP gerelateerde genen. Namelijk Calca, dat codeert voor CGRPα, Calcrl, dat codeert voor CRLR, het grootste onderdeel van de CGRP-receptor, en Ramp1, dat codeert voor het kleinere onderdeel Ramp1.

Muizen hebben een oestruscyclus van 4 dagen, die bestaat uit 4 fasen: de pro-oestrus (wanneer de oestrogeenspiegel stijgt), de oestrus (wanneer de oestrogeenspiegel daalt), de met-oestrus (wanneer de oestrogeenspiegel relatief laag is) en de di-oestrus (wanneer de oestrogeenspiegel eerst relatief laag is, maar daarna stijgt). Expressie van Calca veranderde tijdens deze cyclus, met lage waarden tijdens de pro-oestrus en oestrus, en een hoge waarde tijdens de di-oestrus. Expressie van Ramp1 was precies omgekeerd aan die van Calca, terwijl die van Calcrl stabiel was. 

Verder vonden de onderzoekers een significante positieve correlatie tussen de expressie in het ganglion trigeminale van ESR2, dat codeert voor de oestrogeenreceptor ERβ, en Ramp1 (r = 0,40; p = 0,001). Toediening van oestrogeen aan muizen gedurende 4 dagen resulteerde in verhoogde expressie van Ramp1, maar verlaagde expressie van Calca. Uit een studie met humane zenuwcellen bleek dat toediening van oestrogeen epigenetische veranderingen gaf, namelijk DNA-methylering, die de verhoging in Ramp1-mRNA en de verlaging in Calca-mRNA mogelijk verklaren. Met een slag om de arm concludeert Edvinsson dat oestrogeenfluctuaties de expressie van Ramp1 en Calca reguleren via epigenetische veranderingen en dat dit mogelijk een rol speelt bij menstruele migraine.

Lees ook: Volg op 15 december de live webcast Het Neurologisch Jaaroverzicht 2025

Bron

  1. Edvinsson L, et al. RAMP1-dependent hormonal regulation of CGRP and its receptor in the trigeminal ganglion. EHC Virtual Congress 2025, abstract OP019.

Eenvoudige manier om recidiefrisico meningeoom beter te voorspellen

mrt 2026 | Neuro-oncologie

Lees meer over Eenvoudige manier om recidiefrisico meningeoom beter te voorspellen

Sociaaleconomische ongelijkheid drijfveer gezondheidsverschillen

mrt 2026

Lees meer over Sociaaleconomische ongelijkheid drijfveer gezondheidsverschillen

Nieuwe biomarker helpt bij herkennen van Lewy body-dementie

feb 2026 | Dementie

Lees meer over Nieuwe biomarker helpt bij herkennen van Lewy body-dementie

Agressie tegen zorgprofessionals houdt aan, 1 op de 5 overweegt zorg te verlaten

feb 2026

Lees meer over Agressie tegen zorgprofessionals houdt aan, 1 op de 5 overweegt zorg te verlaten

Meer inzicht in verschillen tussen vrouwen en mannen bij dementiezorg

feb 2026 | Dementie

Lees meer over Meer inzicht in verschillen tussen vrouwen en mannen bij dementiezorg

Kabinet maakt Nationale Dementiestrategie toekomstbestendig

feb 2026 | Dementie

Lees meer over Kabinet maakt Nationale Dementiestrategie toekomstbestendig

Neurologisch Jaaroverzicht 2025

15 dec 2025 om 20:00 | Bewegingsstoornissen, Dementie, Hoofdpijn, Multipele Sclerose

Lees meer over Neurologisch Jaaroverzicht 2025

Parkinson: Dopaminerge infusietherapie - Ervaringen uit de praktijk

4 dec 2025 om 20:00 | Bewegingsstoornissen

Lees meer over Parkinson: Dopaminerge infusietherapie - Ervaringen uit de praktijk

Benefit-Risk Ratio bij DMT's in MS: dilemma’s van de behandelaar

25 nov 2025 om 19:30 | Multipele Sclerose

Lees meer over Benefit-Risk Ratio bij DMT's in MS: dilemma’s van de behandelaar

Ouder worden met MS

12 nov 2025 om 20:30 | Multipele Sclerose

Lees meer over Ouder worden met MS

Keynote webinar | Spotlight on functional neurological disorder

20 okt 2025 om 18:00

Lees meer over Keynote webinar | Spotlight on functional neurological disorder

Gordelroospreventie in medische risicogroepen - van indicatie tot vaccinatie

2 jul 2025 om 20:00 | Vaccinatie, Virale infecties

Lees meer over Gordelroospreventie in medische risicogroepen - van indicatie tot vaccinatie

Kosteneffectiviteit van MS-medicatie in de praktijk

12 mei 2025 om 20:00 | Multipele Sclerose

Lees meer over Kosteneffectiviteit van MS-medicatie in de praktijk

Overmatige slaperigheid overdag bij OSA & narcolepsie: de laatste inzichten

22 jan 2025 om 20:00

Lees meer over Overmatige slaperigheid overdag bij OSA & narcolepsie: de laatste inzichten

Neurologisch Jaaroverzicht 2024

17 dec 2024 om 20:00 | Bewegingsstoornissen, Dementie, Hoofdpijn, Multipele Sclerose

Lees meer over Neurologisch Jaaroverzicht 2024
Er zijn geen e-learnings gevonden.

Dementie Update 2026

donderdag 26 mrt 2026 van 09:30 tot 16:30 | Dementie

Lees meer over Dementie Update 2026

EAN in ORANJE 2026

zondag 28 jun 2026 van 18:00 tot 21:45 | Bewegingsstoornissen, Multipele Sclerose

Lees meer over EAN in ORANJE 2026

ECTRIMS NL 2026

woensdag 21 okt 2026 t/m vrijdag 23 okt 2026 | Multipele Sclerose

Lees meer over ECTRIMS NL 2026

‘Cognitieve fenotypen’ bij MS onderscheiden

okt 2017 | Multipele Sclerose

Lees meer over ‘Cognitieve fenotypen’ bij MS onderscheiden

Hooggedoseerd biotine bij progressieve MS

okt 2017 | Multipele Sclerose

Lees meer over Hooggedoseerd biotine bij progressieve MS

Statines niet geassocieerd met verhoogd risico op polyneuropathie

jun 2017 | Neuro-musculair

Lees meer over Statines niet geassocieerd met verhoogd risico op polyneuropathie

Afwezigheid ziekteprogressie bij ocrelizumab

jun 2017 | Multipele Sclerose

Lees meer over Afwezigheid ziekteprogressie bij ocrelizumab

Dimethylfumaraat stabiliseert cognitie en gedrag

jun 2017 | Multipele Sclerose

Lees meer over Dimethylfumaraat stabiliseert cognitie en gedrag

Smartphonegebruik gerelateerd aan tragere zenuwgeleiding

jun 2017 | Neuro-musculair

Lees meer over Smartphonegebruik gerelateerd aan tragere zenuwgeleiding

Erenumab effectief bij migraine met overmatig gebruik pijnstillers

jun 2017 | Hoofdpijn

Lees meer over Erenumab effectief bij migraine met overmatig gebruik pijnstillers

Apomorfine effectief bij therapieresistente ziekte van Parkinson

jun 2017 | Bewegingsstoornissen

Lees meer over Apomorfine effectief bij therapieresistente ziekte van Parkinson

Screening identificeert comorbiditeit bij epilepsiepatiënt

jun 2017 | Epilepsie

Lees meer over Screening identificeert comorbiditeit bij epilepsiepatiënt

Podcast: AI in stroke - Using deep learning to predict clinical outcomes after stroke

jan 2024 | Neuro-vasculair

Lees meer over Podcast: AI in stroke - Using deep learning to predict clinical outcomes after stroke

Podcast: Stem cell therapy for PD - A new era for managing Parkinson’s disease?

dec 2023 | Bewegingsstoornissen

Lees meer over Podcast: Stem cell therapy for PD - A new era for managing Parkinson’s disease?

Real World Evidence in MS

jan 2020 | Multipele Sclerose

Lees meer over Real World Evidence in MS

MedNet Neurologie 2025-04

dec 2025

Lees meer over MedNet Neurologie 2025-04

MedNet Neurologie 2025-03

sep 2025

Lees meer over MedNet Neurologie 2025-03

MedNet Neurologie 2025-02

jun 2025

Lees meer over MedNet Neurologie 2025-02

MedNet Neurologie 2025-01

mrt 2025

Lees meer over MedNet Neurologie 2025-01

MedNet Neurologie 2024-04

dec 2024

Lees meer over MedNet Neurologie 2024-04

MedNet Neurologie 2024-03

sep 2024

Lees meer over MedNet Neurologie 2024-03

MedNet Neurologie 2024-02

jun 2024

Lees meer over MedNet Neurologie 2024-02

MedNet Neurologie 2024-01

mrt 2024

Lees meer over MedNet Neurologie 2024-01

MedNet Neurologie 2023-04

dec 2023

Lees meer over MedNet Neurologie 2023-04

Whitepaper: 24 Veelgestelde vragen en antwoorden over long COVID

feb 2022

Lees meer over Whitepaper: 24 Veelgestelde vragen en antwoorden over long COVID