Anti-hormoontherapie weglaten bij laagrisico borstkanker?

Delen via:

Adjuvante anti-hormoontherapie (ET) bij borstkankerpatiënten verlaagt de kans op terugkeer van de ziekte, maar geeft ook bijwerkingen. Dat maakt de afweging voor patiënten met een laag risico op terugkeer lastig: is het verder verlaagde risico de bijwerkingen waard?

Onderzoekers van de internationale MINDACT-trial – in principe gericht op een 70-genentest (MammaPrint) om de kans op terugkeer in te schatten – maakten gebruik van hun grote dataset om meer inzicht te verkrijgen in deze risico’s. De resultaten verschenen onlangs in de Journal of Clinical Oncology.

Twee groepen

In een retrospectieve studie vergeleken ze twee groepen stadium I ER+/HER2- borstkankerpatiënten die 1) anti-hormoontherapie of 2) geen enkele adjuvante behandeling kregen. Het ging om patiënten zonder positieve lymfeklieren en met tumoren kleiner dan 2 cm. De 509 patiënten in de MINDACT-trial die geen adjuvante behandeling kregen, werden 1:1 gematcht met patiënten die wel ET kregen. De matching verliep op basis van differentiatiegraad, MammaPrint-score (hoog/laag risico) en leeftijd (≤ 50/> 50). Primair eindpunt was het afstandsmetastasevrije interval (DMFI), gedefinieerd als de tijd tot de eerste afstandsmetastase of tot borstkankergerelateerd overlijden. Secundaire eindpunten waren algehele overleving (OS) en borstkankerspecifieke overleving (BCSS). In een tweede analyse schatten de onderzoekers daarnaast de cumulatieve incidentie van locoregionale terugkeer (LRC) en contralaterale borstkanker (CBC).

Resultaten

Na 8 jaar bleek de DMFI significant lager in de onbehandelde groep (94,8% (95%-BI 92,7-96,9%) versus de ET-groep (97,3% (95%-BI 95,8-198,8%). Er was geen significant verschil in algehele overleving tussen patiënten die wel of geen ET kregen (95,4 vs. 95,6%). De cumulatieve incidentie van LRR en CBC waren resp. 4,7% (95%-BI 3,0-7,0%) en 4,6% (95%-BI 2,9-6,9%) in de onbehandelde groep en 1,4% (95%-BI 0,6%-2,9%) en 1,5% (95%-BI 0,6-3,1%) in de ET-groep. De onderzoekers concluderen dat anti-hormoontherapie bij patiënten met laagrisico stadium I-borstkanker een significant maar bescheiden effect heeft op DMFI. Tegelijk blijkt het aantal borstkankergerelateerde events significant lager in de ET-groep, ondanks de relatief korte follow-up van acht jaar. Ze pleiten voor een gesprek over de voor en tegens van ET met alle patiënten, ook die met een laag risico op afstandsmetastasen.

 

Commentaar borstkankerchirurg em. prof. dr. Emiel Rutgers, laatste auteur van de publicatie:

“Dat we deze studie konden uitvoeren, is eigenlijk te danken aan de enigszins afwijkende Nederlandse richtlijn voor borstkanker. Elders krijgen namelijk álle patiënten met invasieve borstkanker adjuvante behandeling, maar volgens onze richtlijn mag je hormoontherapie eventueel weglaten bij patiënten met een klinisch laag risico. Het maakt ons land een soort Dorp zoals dat van Asterix en Obelix in Gallië.

Vijf jaar geleden liet de RASTER-studie al zien dat patiënten met een laag risico op basis van de MammaPrint het na 10 jaar follow-up nog heel goed deden. Dus misschien waren we zo gek nog niet in ons kleine landje. Dankzij het indrukwekkende werk van promovenda Josephine Lopes Cardozo (anios bij Tergooi) en het EORTC MINDACT-team zijn nu ook de laagrisicopatiënten in de MINDACT-studie geanalyseerd. Van de 2.100 Nederlandse patiënten in deze studie bleek maar liefst bijna een kwart alleen lokaal behandeld te zijn, wat een goede vergelijking mogelijk maakte met de voornamelijk buitenlandse laagrisicopatiënten die wel ET kregen. De huidige studie is natuurlijk niet prospectief gerandomiseerd. Dat is meteen een disclaimer. Maar de groepen zijn zo goed mogelijk gematcht op de belangrijkste prognostische kenmerken, en het gaat om best grote aantallen patiënten. Ik durf daarom wel de resultaten wel serieus te nemen.

We zien geen verschil in OS, maar dat zou je na een relatief korte follow-up van 8 jaar ook niet verwachten: de algehele overleving is met 97% gelukkig erg gunstig. De verschillen die wél bleken, kun je echter niet zomaar wegpoetsen. Lokale recidieven en tweede primaire tumoren komen drie keer zo vaak voor in de onbehandelde groep, namelijk ruim 4,5 vs. ~1,5%. Zo’n lokale tumor is goed te behandelen, maar er bestaat natuurlijk een kleine kans dat nieuwe primaire tumoren metastaseren. Je kunt dat nu nog niet meten, maar uiteindelijk zal dit effect waarschijnlijk invloed hebben op de langetermijnoverleving. Het zal echter nooit meer dan een paar procent uitmaken, waarschijnlijk minder.

Al met al vind ik dat je anti-hormoonbehandeling ook moet aanbieden aan laagrisicopatiënten, met duidelijke uitleg over de voors en tegens. Een deel van de vrouwen omarmt alle mogelijkheden om de prognose te verbeteren, anderen zullen zeggen: ik ga niet vijf jaar lang pillen slikken voor een paar procent. Dat is een persoonlijke afweging.
Over de richtlijn ga ik tegenwoordig niet meer, maar ik vermoed dat het bespreken van hormoontherapie bij laagrisicopatiënten wel zal worden toegevoegd. Zelf besprak ik de optie altijd al. Ik zei dan meestal: probeer het drie maanden tot een half jaar, zodat het nieuwe hormoonevenwicht bereikt is, en kijk dan hoe het gaat. Ervaar je veel bijwerkingen, wil je er niet mee doorgaan? Dan is dat prima, de absolute risico’s blijven laag. Verdraag je het goed en voel je wat extra steun en zekerheid door die pil, dan ga je ermee door.

Voor de toekomst verwacht ik dat we de risico-inschatting bij laagrisicopatiënten nog verder zullen kunnen verfijnen. De MammaPrint kan daar zeker bij helpen, al wordt dit instrument nu helaas niet vergoed. Hopelijk komt ZIN – het Zorginstituut Nederland – wat dat betreft bij zinnen.”

Oproep voor een zonveilige sportomgeving

jun 2022 | Dermato-oncologie

Lees meer over Oproep voor een zonveilige sportomgeving

Biologisch mechanisme achter associatie diabetes en borstkanker

jun 2022 | Borstkanker, Diabetes

Lees meer over Biologisch mechanisme achter associatie diabetes en borstkanker

Aanvullende hooggedoseerde chemotherapie bij hoogrisico ewingsarcoom?

jun 2022

Lees meer over Aanvullende hooggedoseerde chemotherapie bij hoogrisico ewingsarcoom?

‘Zorg organiseren vanuit perspectief van de oncologische patiënt’

jun 2022 | Borstkanker, Dermato-oncologie, Gynaecologische oncologie, Immuuntherapie, Longoncologie, Maag-darm-leveroncologie, Uro-oncologie

Lees meer over ‘Zorg organiseren vanuit perspectief van de oncologische patiënt’

Screening op pancreascarcinoom zinvol bij mensen met hoog risico

jun 2022 | Maag-darm-leveroncologie

Lees meer over Screening op pancreascarcinoom zinvol bij mensen met hoog risico

Overleving baarmoederhalskanker afgelopen decennia toegenomen

jun 2022 | Gynaecologische oncologie

Lees meer over Overleving baarmoederhalskanker afgelopen decennia toegenomen

Webcast Immuuntherapie: herkennen van bijwerkingen en acties voor de niet-oncoloog

7 sep 2022 om 20:30 | Immuuntherapie

Lees meer over Webcast Immuuntherapie: herkennen van bijwerkingen en acties voor de niet-oncoloog

Vaccinatiezorg voor medische risicogroepen

7 apr 2022 | HIV

Lees meer over Vaccinatiezorg voor medische risicogroepen

Masterclass niet-melanoom huidkanker #3

8 mrt 2022 | Chirurgie, Dermato-oncologie

Lees meer over Masterclass niet-melanoom huidkanker #3

Is triple-negatief nog steeds zo negatief?

14 feb 2022 | Borstkanker

Lees meer over Is triple-negatief nog steeds zo negatief?

Webcast Long covid: wat weten we, wat kunt u verwachten, wat kunt u doen?

10 nov 2021 om 20:30

Lees meer over Webcast Long covid: wat weten we, wat kunt u verwachten, wat kunt u doen?

Masterclass vergevorderd cutaan plaveiselcelcarcinoom #2

21 sep 2021

Lees meer over Masterclass vergevorderd cutaan plaveiselcelcarcinoom #2

Kanker en trombose, hoe kiest u het juiste antistollingsmiddel?   

8 feb 2021

Lees meer over Kanker en trombose, hoe kiest u het juiste antistollingsmiddel?   

Masterclass vergevorderd cutaan plaveiselcelcarcinoom

27 jan 2021 om 20:30

Lees meer over Masterclass vergevorderd cutaan plaveiselcelcarcinoom

Trombocytopenie - differentiaaldiagnostiek en morfologie

3 nov 2020 om 19:30

Lees meer over Trombocytopenie - differentiaaldiagnostiek en morfologie

Behandeling van patienten met HR+/HER2- borstkanker in de adjuvante EN gemetastaseerde fase

Lees meer over Behandeling van patienten met HR+/HER2- borstkanker in de adjuvante EN gemetastaseerde fase

Immuno-oncologie module 1: immunologie en immuuntherapie

Lees meer over Immuno-oncologie module 1: immunologie en immuuntherapie

Immuno-oncologie module 3: Verpleegkundige casuïstiek

Lees meer over Immuno-oncologie module 3: Verpleegkundige casuïstiek

Meet the Expert in Breast Cancer

dinsdag 28 jun 2022 van 18:00 tot 21:10 | Borstkanker

Lees meer over Meet the Expert in Breast Cancer

DESTINY-Breast04: Trastuzumab deruxtecan bij HER2-laag gemetastaseerd mammacarcinoom

Lees meer
Lees meer over DESTINY-Breast04: Trastuzumab deruxtecan bij HER2-laag gemetastaseerd mammacarcinoom

Borstkanker-highlights van ASCO 2022

Lees meer
Lees meer over Borstkanker-highlights van ASCO 2022

Geen voordeel intensiveren chemotherapie bij gemetastaseerd CRC

Lees meer
Lees meer over Geen voordeel intensiveren chemotherapie bij gemetastaseerd CRC

Rucaparib verbetert progressievrije overleving bij ovariumcarcinoom

Lees meer
Lees meer over Rucaparib verbetert progressievrije overleving bij ovariumcarcinoom

Larotrectinib heeft positieve effecten op totale overleving en kwaliteit van leven

Lees meer
Lees meer over Larotrectinib heeft positieve effecten op totale overleving en kwaliteit van leven

Paracetamolgebruik mogelijk gerelateerd aan verminderd effect immuuntherapie

Lees meer
Lees meer over Paracetamolgebruik mogelijk gerelateerd aan verminderd effect immuuntherapie

Geen overlevingsvoordeel toevoegen palbociclib bij HR+/HER2- mammacarcinoom

Lees meer
Lees meer over Geen overlevingsvoordeel toevoegen palbociclib bij HR+/HER2- mammacarcinoom

Toevoegen panitumumab verbetert overleving bij linkszijdig RAS-wildtype mCRC

Lees meer
Lees meer over Toevoegen panitumumab verbetert overleving bij linkszijdig RAS-wildtype mCRC

Adagrasib geeft duurzame respons bij KRAS-gemuteerd NSCLC

Lees meer
Lees meer over Adagrasib geeft duurzame respons bij KRAS-gemuteerd NSCLC

Botgezondheid bij mCRPC in de praktijk

okt 2021 | Uro-oncologie

Lees meer over Botgezondheid bij mCRPC in de praktijk

Slokdarm- en maagkanker

jun 2021 | Chirurgie, Maag-darm-leveroncologie

Lees meer over Slokdarm- en maagkanker

Impact van COVID-19 op bevolkingsonderzoek darmkanker in Nederland

feb 2021 | Maag-darm-leveroncologie

Lees meer over Impact van COVID-19 op bevolkingsonderzoek darmkanker in Nederland