Bloedbiomarkers voor de ziekte van Alzheimer: op weg naar klinische implementatie

Delen via:

In The Lancet Neurology is een review verschenen waarin Charlotte Teunissen (Amsterdam UMC) en collega’s een overzicht geven van de laatste ontwikkelingen op het gebied van bloedbiomarkers voor de ziekte van Alzheimer. Zij richten zich met name op de drie biomarkers die het dichtst bij klinische toepassing zijn: amyloïd, p-tau en NfL. Ook bespreken ze de relatief nieuwe astrocytmarker GFAP en presenteren ze een ‘roadmap’ voor klinische implementatie.

Het gebruik van op bloed gebaseerde biomarkers voor de diagnose en prognose van de ziekte van Alzheimer nadert de klinische praktijk, zowel in gespecialiseerde centra als in de eerstelijnszorg. Dit is grotendeels te danken aan de beschikbaarheid van ultragevoelige detectiemethoden. Een cruciale volgende stap is het definiëren van de toepassing op individueel patiëntniveau.

 

Teunissen et al. verwachten dat bloedbiomarkers voor Alzheimer binnen een paar jaar klaar zullen zijn voor klinische implementatie; misschien zelfs eerder voor gebruik in klinische studies. Deze vooruitgang biedt ook perspectief voor de ontwikkeling van nieuwe biomarkers. Er zijn nog relatief weinig bloedbiomarkers om de complexiteit van de alzheimerpathologie volledig te weerspiegelen; denk aan hersenspecifieke biomarkers voor de activatie van microglia of markers synaptische disfunctie. Voor laatstgenoemde zijn neurogranineconcentraties in CSF veelbelovend gebleken; de resultaten in bloed waren echter niet eenduidig. Desalniettemin zal de opkomst van nieuwe op bloed gebaseerde technologieën kunnen bijdragen aan de identificatie van nieuwe diagnostische en prognostische biomarkers. De validatie en implementatie hiervan zullen de ontwikkeling van precisiegeneeskunde faciliteren en daarnaast zal de kennis die is opgedaan in het alzheimerveld in de toekomst ook bijdragen aan de identificatie van biomarkers voor andere vormen van dementie.

Lees ook het artikel Dementie Update 2021

Bron:

Teunissen CE, Verberk IM, Thijssen EH, et al. Blood-based biomarkers for Alzheimer’s disease: towards clinical implementation. Lancet Neurol. 2022;21:66-77.

 

Neusspray met CGRP-receptorantagonist werkzaam bij migraine

jun 2022 | Hoofdpijn

Lees meer over Neusspray met CGRP-receptorantagonist werkzaam bij migraine

Apomorfine effectief tegen slapeloosheid bij parkinsonpatiënten

jun 2022 | Bewegingsstoornissen

Lees meer over Apomorfine effectief tegen slapeloosheid bij parkinsonpatiënten

Zeswekelijks natalizumab even effectief als vierwekelijks

jun 2022 | Multipele Sclerose

Lees meer over Zeswekelijks natalizumab even effectief als vierwekelijks

Belang van adequate (DNA-)diagnostiek en trialdeelname bij ALS

jun 2022 | Neuro-musculair

Lees meer over Belang van adequate (DNA-)diagnostiek en trialdeelname bij ALS

Hoogleraar zet meer vrouwspecifiek hersenonderzoek op de kaart

jun 2022 | Hoofdpijn

Lees meer over Hoogleraar zet meer vrouwspecifiek hersenonderzoek op de kaart

Clyde Francks benoemd tot hoogleraar Brain Imaging Genomics

jun 2022

Lees meer over Clyde Francks benoemd tot hoogleraar Brain Imaging Genomics

Masterclass Diabetes: Pijn & Polyfarmacie

16 jun 2022 om 20:00 | Diabetes

Lees meer over Masterclass Diabetes: Pijn & Polyfarmacie

Gewone symptomen van zeldzame ziekten

20 apr 2022 om 20:30

Lees meer over Gewone symptomen van zeldzame ziekten

Neurologisch Jaaroverzicht 2021

5 apr 2022 | Bewegingsstoornissen, Dementie, Hoofdpijn, Multipele Sclerose

Lees meer over Neurologisch Jaaroverzicht 2021

Webcast Long covid: wat weten we, wat kunt u verwachten, wat kunt u doen?

10 nov 2021 om 20:30

Lees meer over Webcast Long covid: wat weten we, wat kunt u verwachten, wat kunt u doen?

Online Alzheimer Innovatie Forum

4 nov 2021 om 20:00 | Dementie

Lees meer over Online Alzheimer Innovatie Forum

Meaningful Migraine Management

13 okt 2021 om 20:00 | Hoofdpijn

Lees meer over Meaningful Migraine Management

Don’t be late! Vroege behandeling en interventie bij MS

22 sep 2021 om 20:00 | Multipele Sclerose

Lees meer over Don’t be late! Vroege behandeling en interventie bij MS

Webinars migraine: de laatste ontwikkelingen in de behandeling van migraine

10 aug 2021 | Hoofdpijn

Lees meer over Webinars migraine: de laatste ontwikkelingen in de behandeling van migraine

Masterclass: de neuropathische pijnpuzzel

11 mei 2021 om 20:00

Lees meer over Masterclass: de neuropathische pijnpuzzel

Sinusitus of Migraine?

Hoofdpijn

Lees meer over Sinusitus of Migraine?
Er zijn geen bijeenkomsten gevonden.

Ruggenmergstimulatie bij pijnlijke diabetische neuropathie

Lees meer
Lees meer over Ruggenmergstimulatie bij pijnlijke diabetische neuropathie

Ravulizumab effectief bij gegeneraliseerde myasthenia gravis

Lees meer
Lees meer over Ravulizumab effectief bij gegeneraliseerde myasthenia gravis

Trofinetide effectief bij syndroom van Rett

Lees meer
Lees meer over Trofinetide effectief bij syndroom van Rett

De neurobiologie van COVID-19: wat weten we?

Lees meer
Lees meer over De neurobiologie van COVID-19: wat weten we?

Ublituximab vergeleken met teriflunomide bij RMS-patiënten

Lees meer
Lees meer over Ublituximab vergeleken met teriflunomide bij RMS-patiënten

Aiossen nog vaker depressief na coronapandemie

Lees meer
Lees meer over Aiossen nog vaker depressief na coronapandemie

Genetische netwerken als basis voor nieuwe medicijnen

Lees meer
Lees meer over Genetische netwerken als basis voor nieuwe medicijnen

Voorspellers van een slechtere prognose bij pediatrische MS

Lees meer
Lees meer over Voorspellers van een slechtere prognose bij pediatrische MS

Is trombolyse na ischemische beroerte niet (altijd) nodig?

Lees meer
Lees meer over Is trombolyse na ischemische beroerte niet (altijd) nodig?

Podcasts migraine: de laatste ontwikkelingen in de behandeling van migraine

aug 2021 | Hoofdpijn

Lees meer over Podcasts migraine: de laatste ontwikkelingen in de behandeling van migraine

Real World Evidence in MS

jan 2020 | Multipele Sclerose

Lees meer over Real World Evidence in MS