Commissie voor Beentumoren nog steeds onmisbaar

Delen via:

De multidisciplinaire Nederlandse Commissie voor Beentumoren vervult een belangrijke rol in de diagnostiek van bottumoren en daarop gelijkende afwijkingen, en in advisering over de beste behandeling. De commissie bestaat al sinds 1953 en heeft ervaring en een archief opgebouwd op basis van meer dan 35.000 casussen. “We kunnen altijd putten uit ons uitgebreide archief, maar zelfs voor ons is er regelmatig een geval waarvan we ons afvragen of we dat ooit hebben gezien”, vertelt commissievoorzitter prof. dr. P.C.W. (Pancras) Hogendoorn, hoogleraar Pathologie in het LUMC in Leiden waar de landelijke commissie ook gevestigd is.

Hogendoorn is al bijna drie decennia betrokken bij de commissie. Over de aanleiding voor de oprichting daarvan vertelt hij: “De levensverwachting voor een patiënt met een kwaadaardige bottumor was ten tijde van de oprichting vrijwel nihil. Het was de tijd vóór de chemotherapie. Behandelmogelijkheden waren alleen amputatie of bestraling met erg slechte resultaten. Omdat afwijkingen aan het skelet radiologisch en pathologisch erg op elkaar kunnen lijken, wilden behandelaars de casuïstiek bij elkaar brengen om zo het kennisniveau te verhogen. Het was feitelijk kenniscentralisatie avant la lettre. De commissie is de oudste op het gebied van oncologische diagnostiek en behandeladvies.”

Zeldzaam

De commissie speelt tot op de dag van vandaag een belangrijke rol in de klinische praktijk. Aandoeningen van het bot zijn immers zeldzaam. Huisartsen zien in hun carrière slechts enkele van deze gevallen. Ook radiologen en pathologen buiten de grote centra zien zelden bottumoren. “Zij kunnen daarover geen ervaring opdoen”, zegt Hogendoorn. “Ze moeten daarom weten wat zij kunnen doen als een patiënt zich presenteert. De voorkant van dat proces is feitelijk nog hetzelfde als in 1953.”

De commissie was ooit direct geplaatst onder het ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap (OCW) en later van Volksgezondheid, Welzijn en Sport (VWS). De voorgangers van Hogendoorn moesten toen elk jaar naar Den Haag om verslag te doen van de activiteiten van de commissie om zo de subsidie veilig te stellen. Toen de integrale kankercentra werden opgericht, werd de commissie ondergebracht bij IKNL.

De commissie bestaat uit 21 specialisten zoals oncologen, orthopedisch chirurgen, pathologen en radiologen. Zij komen uit verschillende ziekenhuizen en UMC’s waaronder de vier gespecialiseerde centra in Amsterdam, Groningen, Leiden en Nijmegen. De leden zijn gemandateerd door hun beroepsvereniging. Veel commissieleden hebben zitting in internationale richtlijncommissies en in de Classificatiecommissie van Beentumoren van de WHO.

Dagelijks aanvragen

Aanvragen komen dagelijks binnen, verklaart Hogendoorn. Het kan gaan om een kwaadaardige tumor, goedaardige tumor, een vormvariant of een niet-neoplastische aandoening die op een tumor lijkt. De commissie beoordeelt de casus radiologisch en pathologisch en adviseert de aanvrager wat die het best kan doen, bijvoorbeeld verwijzen naar een gespecialiseerd centrum. “Na een eventueel biopt of een therapie krijgen wij ook patiëntenmateriaal, waarmee we kunnen evalueren of ons eerdere advies correct was. Iedere laatste vrijdag van de maand bespreken we, veelal digitaal, alle casussen waarvan histologie en radiologie aanwezig is. De laatste jaren komen iedere keer zo’n 30 nieuwe complete gevallen per vergadering ter sprake. Daarnaast geven we wekelijks adviezen over casussen waarbij alleen radiologische gegevens beschikbaar zijn.”

Hogendoorn constateert dat aanvragen steeds vaker in een vroeg stadium worden gedaan, voordat een biopsie plaatsvindt of een behandeling wordt ingezet. “Dat juichen we toe, want dat voorkomt onnodige of verkeerde diagnostiek of behandeling.”

Sneller en meer gestructureerd

De procedure voor een adviesaanvraag bij de commissie is recent meer geformaliseerd. Een aanvraag kan gebeuren met een consultatieformulier, dat is te downloaden vanaf de nieuwe website commissievoorbeentumoren.nl. Daar staan ook specificaties beschreven voor het aanleveren. “We hadden een website bij het Integraal Kankercentrum Nederland, maar die stopte daarmee. Dat gaf ons de mogelijkheid om zelf een eigentijdse website te maken. Die is ook bedoeld om aanvragen te versnellen en meer te structureren”, legt Hogendoorn uit. “Dat is nodig juist omdat het over zeldzame situaties gaat. Veel patiënten zijn al bij meerdere behandelaars geweest, soms ook in andere landen. Ons secretariaat spant zich in om alle gegevens over de patiënt bij elkaar te brengen. Als het dossier compleet is wordt het voorgelegd aan de radiologen en/of pathologen, afhankelijk van welk materiaal beschikbaar is. Die bereiden onze overleggen voor en daarna volgt ons diagnostisch of therapeutisch advies. Overigens geven we nooit ongevraagd advies. We beantwoorden alleen de vraag van de aanvrager. Maar meestal is de strekking daarvan wel: wat is dit en wat moet ik ermee doen?”

Cursus

De vergaderingen van de commissie vinden plaats bij de afdeling Pathologie van het LUMC. Ze zijn toegankelijk voor alle geïnteresseerde specialisten en tevens door een aantal beroepsverenigingen geaccrediteerd als bij- en nascholing. Voor de coronacrisis werd volgens Hogendoorn van die mogelijkheid veel gebruikgemaakt: “Er waren altijd wel enkele mensen in de zaal die bijvoorbeeld iets wilden weten over een bepaalde casus. Hopelijk komt dat weer op gang nu de coronabeperkingen voorbij zijn.”

Voor belangstellenden is er bovendien ieder jaar een internationale Boerhaavecursus over diagnostiek van bottumoren. Deze is voor aios en medisch specialisten uit de kindergeneeskunde, orthopedie, pathologie, radiologie en oncologie. Dit jaar vindt de cursus plaats van 11 t/m 13 mei bij het LUMC (zie cursusaanbod op www.boerhaavenascholing.nl).

De onkosten van laboratoriumonderzoek, radiologie en het secretariaat worden via IKNL betaald door de overheid. “Dat is prettig”, vindt Hogendoorn. “Want dat maakt het aanvragen laagdrempelig. Geld mag daarvoor nooit een belemmering zijn. Beter één aanvraag te veel dan één te weinig.”

Groot archief

Het archief van de commissie behoort tot de grootste ter wereld. Op basis van alle informatie zijn in de loop der jaren zo’n 50 proefschriften en talloze voordrachten en publicaties verschenen. Het archief heeft bovendien geleid tot een atlas voor maligne tumoren en later ook voor benigne tumoren. In 1993 verscheen de herziene Radiological Atlas of Bone Tumours gebaseerd op meer dan 7.000 casussen. De atlassen worden over de hele wereld gebruikt als standaardwerken voor radiologische diagnostiek van bottumoren.

Toevoeging van abirateron nuttig bij hoogvolume mCSPC

jun 2022 | Uro-oncologie

Lees meer over Toevoeging van abirateron nuttig bij hoogvolume mCSPC

Toevoegen ribociclib geeft langere algehele overleving

jun 2022 | Borstkanker

Lees meer over Toevoegen ribociclib geeft langere algehele overleving

Confocale laserendomicroscopie voor diagnostiek van luchtwegziekten

jun 2022 | ILD, Longoncologie

Lees meer over Confocale laserendomicroscopie voor diagnostiek van luchtwegziekten

Nieuwe stap naar behandeling op maat bij melanoom

jun 2022 | Dermato-oncologie, Immuuntherapie

Lees meer over Nieuwe stap naar behandeling op maat bij melanoom

Vroege opsporing van borstkanker met tepelvocht

jun 2022 | Borstkanker

Lees meer over Vroege opsporing van borstkanker met tepelvocht

Oproep voor een zonveilige sportomgeving

jun 2022 | Dermato-oncologie

Lees meer over Oproep voor een zonveilige sportomgeving

Webcast Immuuntherapie: herkennen van bijwerkingen en acties voor de niet-oncoloog

7 sep 2022 om 20:30 | Immuuntherapie

Lees meer over Webcast Immuuntherapie: herkennen van bijwerkingen en acties voor de niet-oncoloog

Vaccinatiezorg voor medische risicogroepen

7 apr 2022 | HIV

Lees meer over Vaccinatiezorg voor medische risicogroepen

Masterclass niet-melanoom huidkanker #3

8 mrt 2022 | Chirurgie, Dermato-oncologie

Lees meer over Masterclass niet-melanoom huidkanker #3

Is triple-negatief nog steeds zo negatief?

14 feb 2022 | Borstkanker

Lees meer over Is triple-negatief nog steeds zo negatief?

Webcast Long covid: wat weten we, wat kunt u verwachten, wat kunt u doen?

10 nov 2021 om 20:30

Lees meer over Webcast Long covid: wat weten we, wat kunt u verwachten, wat kunt u doen?

Masterclass vergevorderd cutaan plaveiselcelcarcinoom #2

21 sep 2021

Lees meer over Masterclass vergevorderd cutaan plaveiselcelcarcinoom #2

Kanker en trombose, hoe kiest u het juiste antistollingsmiddel?   

8 feb 2021

Lees meer over Kanker en trombose, hoe kiest u het juiste antistollingsmiddel?   

Masterclass vergevorderd cutaan plaveiselcelcarcinoom

27 jan 2021 om 20:30

Lees meer over Masterclass vergevorderd cutaan plaveiselcelcarcinoom

Trombocytopenie - differentiaaldiagnostiek en morfologie

3 nov 2020 om 19:30

Lees meer over Trombocytopenie - differentiaaldiagnostiek en morfologie

Behandeling van patienten met HR+/HER2- borstkanker in de adjuvante EN gemetastaseerde fase

Lees meer over Behandeling van patienten met HR+/HER2- borstkanker in de adjuvante EN gemetastaseerde fase

Immuno-oncologie module 1: immunologie en immuuntherapie

Lees meer over Immuno-oncologie module 1: immunologie en immuuntherapie

Immuno-oncologie module 3: Verpleegkundige casuïstiek

Lees meer over Immuno-oncologie module 3: Verpleegkundige casuïstiek
Er zijn geen bijeenkomsten gevonden.

Highlights ASCO: urogenitale oncologie

Lees meer
Lees meer over Highlights ASCO: urogenitale oncologie

DESTINY-Breast04: Trastuzumab deruxtecan bij HER2-laag gemetastaseerd mammacarcinoom

Lees meer
Lees meer over DESTINY-Breast04: Trastuzumab deruxtecan bij HER2-laag gemetastaseerd mammacarcinoom

Borstkanker-highlights van ASCO 2022

Lees meer
Lees meer over Borstkanker-highlights van ASCO 2022

Geen voordeel intensiveren chemotherapie bij gemetastaseerd CRC

Lees meer
Lees meer over Geen voordeel intensiveren chemotherapie bij gemetastaseerd CRC

Rucaparib verbetert progressievrije overleving bij ovariumcarcinoom

Lees meer
Lees meer over Rucaparib verbetert progressievrije overleving bij ovariumcarcinoom

Larotrectinib heeft positieve effecten op totale overleving en kwaliteit van leven

Lees meer
Lees meer over Larotrectinib heeft positieve effecten op totale overleving en kwaliteit van leven

Paracetamolgebruik mogelijk gerelateerd aan verminderd effect immuuntherapie

Lees meer
Lees meer over Paracetamolgebruik mogelijk gerelateerd aan verminderd effect immuuntherapie

Geen overlevingsvoordeel toevoegen palbociclib bij HR+/HER2- mammacarcinoom

Lees meer
Lees meer over Geen overlevingsvoordeel toevoegen palbociclib bij HR+/HER2- mammacarcinoom

Toevoegen panitumumab verbetert overleving bij linkszijdig RAS-wildtype mCRC

Lees meer
Lees meer over Toevoegen panitumumab verbetert overleving bij linkszijdig RAS-wildtype mCRC

Botgezondheid bij mCRPC in de praktijk

okt 2021 | Uro-oncologie

Lees meer over Botgezondheid bij mCRPC in de praktijk

Slokdarm- en maagkanker

jun 2021 | Chirurgie, Maag-darm-leveroncologie

Lees meer over Slokdarm- en maagkanker

Impact van COVID-19 op bevolkingsonderzoek darmkanker in Nederland

feb 2021 | Maag-darm-leveroncologie

Lees meer over Impact van COVID-19 op bevolkingsonderzoek darmkanker in Nederland