Lichttherapie tegen vermoeidheid bij (non-)hodgkinoverlevers

Delen via:

Op 24 maart promoveerde Danielle Starreveld aan de Universiteit Leiden op haar proefschrift getiteld: ‘Light therapy for cancer-related fatigue in (non-)Hodgkin lymphoma survivors’. Haar promotoren waren prof. dr. E.M.A. Bleiker, prof. dr. Ir. F.E. van Leeuwen. Als copromotor trad op dr. L.A. Daniels. Momenteel is Danielle Starreveld werkzaam als postdoc onderzoeker in het Erasmus MC.

Wat was het doel van je promotieonderzoek?

Vermoeidheid na kanker komt vaak voor bij overlevers van een hodgkinlymfoom of een diffuus grootcellig B-cellymfoom. Behandelingen als fysieke activiteit en cognitieve gedragstherapie zijn effectief in het verminderen van deze vermoeidheid. Het nadeel van deze behandelingen is dat ze veel motivatie vergen van de patiënt en/of dure professionele begeleiding. Om die reden blijft het interessant om alternatieve behandelingen te onderzoeken. Binnen de SPARKLE-studie hebben we gekeken of lichttherapie gebruikt kan worden als effectieve behandeling voor aanhoudende vermoeidheid na de behandeling van deze soorten kanker.

Wat wil jij dat de hematoloog van jouw onderzoek weet?

We hebben een gerandomiseerd onderzoek gedaan waarbij de helft van de deelnemers blootgesteld werd aan fel wit licht (de interventie) en de andere helft aan zwak wit licht (de controle). Onze deelnemers waren gemiddeld 13 jaar geleden behandeld en hadden al die tijd last van chronische vermoeidheid. Dit heeft een grote invloed op hun dagelijkse leven. We verwachtten dat de interventie zou leiden tot een vermindering van deze vermoeidheid, maar tot onze verbazing zagen we dat zowel deelnemers in de interventie- als de controlegroep een daling ervoeren in hun vermoeidheid. Voor een groot gedeelte van de deelnemers was deze daling klinisch relevant. Deze daling in de gehele groep is natuurlijk heel belangrijk, maar we moeten verder onderzoeken welke onderdelen van ons studieprotocol tot dit positieve resultaat geleid hebben.

Wat was het lastigste aan je onderzoek?

Het lastigste van dit onderzoek was, en is, de complexiteit van vermoeidheid na kanker. We weten nog steeds niet heel goed welke factoren ervoor zorgen dat patiënt A wel vermoeidheid krijgt na zijn diagnose en behandeling en patiënt B niet. Het feit dat wij geen verschil vonden tussen de controle- en interventiegroep kan ook komen door het feit dat de biologische klok niet langer verstoord is bij overlevers met chronische vermoeidheid na kanker. De positieve resultaten van lichttherapie komen zeer waarschijnlijk doordat licht de biologische klok synchroniseert met de buitenwereld. Als de biologische klok al gesynchroniseerd is, is er dus weinig ruimte om dit te herstellen. Desondanks is het goed mogelijk dat de biologische klok wel verstoord raakt door de behandeling van kanker en invloed heeft op het ontstaan van vermoeidheid. Als dat zo is, dan kan lichttherapie gedurende de behandeling misschien wel helpen om vermoeidheid na kanker te verminderen of te voorkomen.

Welk moment/inzicht bracht een doorbraak?

We hebben ook een vragenlijstonderzoek gedaan bij overlevers met en zonder vermoeidheid om te kijken of de slaapritmes van overlevers met vermoeidheid afwijkend zijn van overlevers zonder vermoeidheid. Als de biologische klok verstoord is en lichttherapie in de ochtend dit herstelt, dan verwacht je namelijk dat het slaapritme van mensen met vermoeidheid verlaat is. De resultaten van ons vragenlijstonderzoek lieten echter zien dat er geen verschil is in het slaapritme van overlevers met of zonder vermoeidheid. We zagen wel verschillen in de slaapkwaliteit. Mogelijk speelt dat dus een belangrijkere rol bij chronische vermoeidheid bij mensen die al langer geleden behandeld zijn voor hun diagnose.

Welke publicatie is voor jou een ‘must read’?

Het belangrijkste hoofdstuk van mijn proefschrift is het artikel waarin de meest belangrijke uitkomsten van de SPARKLE-studie beschreven worden: ‘Light Therapy for Cancer-Related Fatigue in (Non-)Hodgkin Lymphoma Survivors: Results of a Randomized Controlled Trial’.

NFK: zelfs 10 jaar na diagnose kanker nog steeds klachten

feb 2024 | Borstkanker, Leukemie, Lymfoom, Uro-oncologie

Lees meer over NFK: zelfs 10 jaar na diagnose kanker nog steeds klachten

Podcast: The gut microbiome and CAR T-cell therapy

feb 2024 | Leukemie, Lymfoom

Lees meer over Podcast: The gut microbiome and CAR T-cell therapy

2 recente lymfoomstudies niet opzienbarend, wel leerzaam

feb 2024 | Lymfoom

Lees meer over 2 recente lymfoomstudies niet opzienbarend, wel leerzaam

ATTRACT: internationaal onderzoek naar nieuwe middelen zeldzame kankers

feb 2024 | Bot en wekedelentumoren, Leukemie

Lees meer over ATTRACT: internationaal onderzoek naar nieuwe middelen zeldzame kankers

Exagamglogene autotemcel (CASGEVY®) goedgekeurd voor sikkelcelziekte en transfusieafhankelijke bètathalassemie

feb 2024 | Benigne hematologie

Lees meer over Exagamglogene autotemcel (CASGEVY®) goedgekeurd voor sikkelcelziekte en transfusieafhankelijke bètathalassemie

Vraagstukken rond de financiële houdbaarheid van CAR T-celtherapie

feb 2024 | Immuuntherapie, Leukemie, Lymfoom

Lees meer over Vraagstukken rond de financiële houdbaarheid van CAR T-celtherapie

Targeted therapy binnen de hematologie: welke BTKi voor wie?

29 feb 2024 om 20:00 | Leukemie, Lymfoom

Lees meer over Targeted therapy binnen de hematologie: welke BTKi voor wie?

ITP zorg: kan het anders?
Pathofysiologie, diagnostiek en behandeling

27 sep 2023 om 20:00 | Benigne hematologie

Lees meer over ITP zorg: kan het anders?
Pathofysiologie, diagnostiek en behandeling

CMV-infecties bij post-transplantatiepatiënten; een behandellandschap in ontwikkeling

6 jun 2023 | Stamceltransplantatie, Virale infecties

Lees meer over CMV-infecties bij post-transplantatiepatiënten; een behandellandschap in ontwikkeling

Keynote Webinar | Spotlight on Cardio-Oncology

16 mei 2023 om 17:30

Lees meer over Keynote Webinar | Spotlight on Cardio-Oncology

Antistolling en bloedingen

8 dec 2022 om 20:00

Lees meer over Antistolling en bloedingen

Webcast Immuuntherapie: herkennen van bijwerkingen en acties voor de niet-oncoloog

12 okt 2022 | Immuuntherapie

Lees meer over Webcast Immuuntherapie: herkennen van bijwerkingen en acties voor de niet-oncoloog

Gewone symptomen van zeldzame ziekten

27 sep 2022

Lees meer over Gewone symptomen van zeldzame ziekten

Behandeling van eosinofiele aandoeningen EGPA en HES

21 sep 2022 | Astma

Lees meer over Behandeling van eosinofiele aandoeningen EGPA en HES

Vaccinatiezorg voor medische risicogroepen

11 aug 2022 | HIV

Lees meer over Vaccinatiezorg voor medische risicogroepen

Twent-EHA 2024 – Het Groene Alternatief

donderdag 13 jun 2024 t/m zondag 16 jun 2024 | Benigne hematologie, Leukemie, Lymfoom, MDS, MM, MPN, Stamceltransplantatie

Lees meer over Twent-EHA 2024 – Het Groene Alternatief

Hematoloog op Schiermonnikoog - ASH in Nederland

zondag 8 dec 2024 t/m woensdag 11 dec 2024 | Benigne hematologie, Leukemie, Lymfoom, MDS, MM, MPN, Stamceltransplantatie

Lees meer over Hematoloog op Schiermonnikoog - ASH in Nederland

MCL en FL door Tom van Meerten, congresdag 3

dec 2023 | Lymfoom

Lees meer over MCL en FL door Tom van Meerten, congresdag 3

MM door Annemiek Broijl, congresdag 3

dec 2023 | MM

Lees meer over MM door Annemiek Broijl, congresdag 3

Lymfomen door Martine Chamuleau, congresdag 3

dec 2023 | Lymfoom

Lees meer over Lymfomen door Martine Chamuleau, congresdag 3

Revumenib effectief tegen KMT2Ar acute leukemie

dec 2023 | Leukemie

Lees meer over Revumenib effectief tegen KMT2Ar acute leukemie

Combinatie ibrutinib en venetoclax effectiever tegen mantelcellymfoom

dec 2023 | Lymfoom

Lees meer over Combinatie ibrutinib en venetoclax effectiever tegen mantelcellymfoom

Gemodificeerde stamceltransplantatie voor ernstige sikkelcelziekte

dec 2023 | Benigne hematologie, Stamceltransplantatie

Lees meer over Gemodificeerde stamceltransplantatie voor ernstige sikkelcelziekte

Benigne Hematologie door Erfan Nur, congresdag 3

dec 2023 | Benigne hematologie

Lees meer over Benigne Hematologie door Erfan Nur, congresdag 3

AML door Dave de Leeuw, congresdag 3

dec 2023 | Leukemie

Lees meer over AML door Dave de Leeuw, congresdag 3

rADAMTS13 toont effectiviteit bij acute TTP-events bij cTTP

dec 2023 | Benigne hematologie

Lees meer over rADAMTS13 toont effectiviteit bij acute TTP-events bij cTTP

De behandeling van AML, bekeken vanuit de verpleegkundig specialist

okt 2020

Lees meer over De behandeling van AML, bekeken vanuit de verpleegkundig specialist

AML-Podcastserie

jul 2020

Lees meer over AML-Podcastserie

Stamceltransplantatie bij AML

apr 2020 | Transplantatie

Lees meer over Stamceltransplantatie bij AML

AML-behandeling in de perifere setting

apr 2020

Lees meer over AML-behandeling in de perifere setting

Diagnose en testen bij FLT3+ AML

jan 2020 | Leukemie

Lees meer over Diagnose en testen bij FLT3+ AML

MedNet Hematologie 2023-06

dec 2023

Lees meer over MedNet Hematologie 2023-06

MedNet Hematologie 2023-05

okt 2023

Lees meer over MedNet Hematologie 2023-05

MedNet Hematologie 2023-04

aug 2023

Lees meer over MedNet Hematologie 2023-04

MedNet Hematologie 2023-03

jun 2023

Lees meer over MedNet Hematologie 2023-03

MedNet Hematologie 2023-02

apr 2023

Lees meer over MedNet Hematologie 2023-02

MedNet Hematologie 2023-01

feb 2023

Lees meer over MedNet Hematologie 2023-01

MedNet Hematologie 2022-06

dec 2022

Lees meer over MedNet Hematologie 2022-06

MedNet Hematologie 2022-05

okt 2022

Lees meer over MedNet Hematologie 2022-05

MedNet Hematologie 2022-04

aug 2022

Lees meer over MedNet Hematologie 2022-04