Lichttherapie tegen vermoeidheid bij (non-)hodgkinoverlevers

Delen via:

Op 24 maart promoveerde Danielle Starreveld aan de Universiteit Leiden op haar proefschrift getiteld: ‘Light therapy for cancer-related fatigue in (non-)Hodgkin lymphoma survivors’. Haar promotoren waren prof. dr. E.M.A. Bleiker, prof. dr. Ir. F.E. van Leeuwen. Als copromotor trad op dr. L.A. Daniels. Momenteel is Danielle Starreveld werkzaam als postdoc onderzoeker in het Erasmus MC.

Wat was het doel van je promotieonderzoek?

Vermoeidheid na kanker komt vaak voor bij overlevers van een hodgkinlymfoom of een diffuus grootcellig B-cellymfoom. Behandelingen als fysieke activiteit en cognitieve gedragstherapie zijn effectief in het verminderen van deze vermoeidheid. Het nadeel van deze behandelingen is dat ze veel motivatie vergen van de patiënt en/of dure professionele begeleiding. Om die reden blijft het interessant om alternatieve behandelingen te onderzoeken. Binnen de SPARKLE-studie hebben we gekeken of lichttherapie gebruikt kan worden als effectieve behandeling voor aanhoudende vermoeidheid na de behandeling van deze soorten kanker.

Wat wil jij dat de hematoloog van jouw onderzoek weet?

We hebben een gerandomiseerd onderzoek gedaan waarbij de helft van de deelnemers blootgesteld werd aan fel wit licht (de interventie) en de andere helft aan zwak wit licht (de controle). Onze deelnemers waren gemiddeld 13 jaar geleden behandeld en hadden al die tijd last van chronische vermoeidheid. Dit heeft een grote invloed op hun dagelijkse leven. We verwachtten dat de interventie zou leiden tot een vermindering van deze vermoeidheid, maar tot onze verbazing zagen we dat zowel deelnemers in de interventie- als de controlegroep een daling ervoeren in hun vermoeidheid. Voor een groot gedeelte van de deelnemers was deze daling klinisch relevant. Deze daling in de gehele groep is natuurlijk heel belangrijk, maar we moeten verder onderzoeken welke onderdelen van ons studieprotocol tot dit positieve resultaat geleid hebben.

Wat was het lastigste aan je onderzoek?

Het lastigste van dit onderzoek was, en is, de complexiteit van vermoeidheid na kanker. We weten nog steeds niet heel goed welke factoren ervoor zorgen dat patiënt A wel vermoeidheid krijgt na zijn diagnose en behandeling en patiënt B niet. Het feit dat wij geen verschil vonden tussen de controle- en interventiegroep kan ook komen door het feit dat de biologische klok niet langer verstoord is bij overlevers met chronische vermoeidheid na kanker. De positieve resultaten van lichttherapie komen zeer waarschijnlijk doordat licht de biologische klok synchroniseert met de buitenwereld. Als de biologische klok al gesynchroniseerd is, is er dus weinig ruimte om dit te herstellen. Desondanks is het goed mogelijk dat de biologische klok wel verstoord raakt door de behandeling van kanker en invloed heeft op het ontstaan van vermoeidheid. Als dat zo is, dan kan lichttherapie gedurende de behandeling misschien wel helpen om vermoeidheid na kanker te verminderen of te voorkomen.

Welk moment/inzicht bracht een doorbraak?

We hebben ook een vragenlijstonderzoek gedaan bij overlevers met en zonder vermoeidheid om te kijken of de slaapritmes van overlevers met vermoeidheid afwijkend zijn van overlevers zonder vermoeidheid. Als de biologische klok verstoord is en lichttherapie in de ochtend dit herstelt, dan verwacht je namelijk dat het slaapritme van mensen met vermoeidheid verlaat is. De resultaten van ons vragenlijstonderzoek lieten echter zien dat er geen verschil is in het slaapritme van overlevers met of zonder vermoeidheid. We zagen wel verschillen in de slaapkwaliteit. Mogelijk speelt dat dus een belangrijkere rol bij chronische vermoeidheid bij mensen die al langer geleden behandeld zijn voor hun diagnose.

Welke publicatie is voor jou een ‘must read’?

Het belangrijkste hoofdstuk van mijn proefschrift is het artikel waarin de meest belangrijke uitkomsten van de SPARKLE-studie beschreven worden: ‘Light Therapy for Cancer-Related Fatigue in (Non-)Hodgkin Lymphoma Survivors: Results of a Randomized Controlled Trial’.

Ontregel het onderzoek

dec 2022

Lees meer over Ontregel het onderzoek

Nieuwe classificatie AML gebaseerd op nieuwste inzichten

nov 2022 | Leukemie

Lees meer over Nieuwe classificatie AML gebaseerd op nieuwste inzichten

Azacitidine plus venetoclax bij patiënten met hoog-risico MDS of CMML

nov 2022 | Leukemie, MDS, MPN

Lees meer over Azacitidine plus venetoclax bij patiënten met hoog-risico MDS of CMML

Drie hematologische middelen als sluiskandidaat eerste helft 2023

nov 2022 | Benigne hematologie, Lymfoom, MM

Lees meer over Drie hematologische middelen als sluiskandidaat eerste helft 2023

Levenslange behandeling met eculizumab niet nodig bij aHUS

nov 2022 | Acuut nierfalen

Lees meer over Levenslange behandeling met eculizumab niet nodig bij aHUS

Sociaaleconomische status van invloed op klinische uitkomsten bij patiënten met MDS

nov 2022 | Leukemie, MDS

Lees meer over Sociaaleconomische status van invloed op klinische uitkomsten bij patiënten met MDS

Antistolling en bloedingen

8 dec 2022 om 20:00

Lees meer over Antistolling en bloedingen

Webcast Immuuntherapie: herkennen van bijwerkingen en acties voor de niet-oncoloog

12 okt 2022 | Immuuntherapie

Lees meer over Webcast Immuuntherapie: herkennen van bijwerkingen en acties voor de niet-oncoloog

Gewone symptomen van zeldzame ziekten

27 sep 2022

Lees meer over Gewone symptomen van zeldzame ziekten

Behandeling van eosinofiele aandoeningen EGPA en HES

21 sep 2022 | Astma

Lees meer over Behandeling van eosinofiele aandoeningen EGPA en HES

Vaccinatiezorg voor medische risicogroepen

11 aug 2022 | HIV

Lees meer over Vaccinatiezorg voor medische risicogroepen

Kijk verder dan de huid #2 - Patiënt Management

8 jul 2022 | Lymfoom

Lees meer over Kijk verder dan de huid #2 - Patiënt Management

Eosinofiel gedreven aandoeningen en de behandeling

23 mrt 2022 om 20:30

Lees meer over Eosinofiel gedreven aandoeningen en de behandeling

De toekomst van antistollingszorg in Nederland

15 feb 2022

Lees meer over De toekomst van antistollingszorg in Nederland

Webcast Long covid: wat weten we, wat kunt u verwachten, wat kunt u doen?

10 nov 2021 om 20:30

Lees meer over Webcast Long covid: wat weten we, wat kunt u verwachten, wat kunt u doen?

Antistolling en bloedingen

donderdag 8 dec 2022 van 19:30 tot 22:00

Lees meer over Antistolling en bloedingen

ASH in ORANJE 2022

dinsdag 20 dec 2022 van 18:00 tot 22:00 | Lymfoom, MDS, MM

Lees meer over ASH in ORANJE 2022

Real-world studie naar progressievrije overleving CTCL

Lees meer
Lees meer over Real-world studie naar progressievrije overleving CTCL

Tweede keer stoppen met een TKI bij chronische myeloïde leukemie blijkt lastig

Lees meer
Lees meer over Tweede keer stoppen met een TKI bij chronische myeloïde leukemie blijkt lastig

Levensverwachting bij haarcelleukemie bijna gelijk aan die in algemene bevolking

Lees meer
Lees meer over Levensverwachting bij haarcelleukemie bijna gelijk aan die in algemene bevolking

Nieuwe combinatie-immuuntherapie voor RRMM

Lees meer
Lees meer over Nieuwe combinatie-immuuntherapie voor RRMM

Combinatie zanubrutinib plus obinutuzumab bij recidiverend of refractair folliculair lymfoom

Lees meer
Lees meer over Combinatie zanubrutinib plus obinutuzumab bij recidiverend of refractair folliculair lymfoom

Nederlandse CAR T-tumorboard bevestigt uitkomsten van axi-cel bij DLBCL

Lees meer
Lees meer over Nederlandse CAR T-tumorboard bevestigt uitkomsten van axi-cel bij DLBCL

ELIANA: tisagenlecleucel is ook op langere termijn potentieel curatief

Lees meer
Lees meer over ELIANA: tisagenlecleucel is ook op langere termijn potentieel curatief

Risicofactoren en uitkomsten van hemato-oncologische patiënten met COVID-19

Lees meer
Lees meer over Risicofactoren en uitkomsten van hemato-oncologische patiënten met COVID-19

Toevoeging van ibrutinib verbetert PFS bij ouderen met mantelcellymfoom

Lees meer
Lees meer over Toevoeging van ibrutinib verbetert PFS bij ouderen met mantelcellymfoom

AML Hulpgids voor patiënten

mrt 2021 | Leukemie

Lees meer over AML Hulpgids voor patiënten

De behandeling van AML, bekeken vanuit de verpleegkundig specialist

okt 2020

Lees meer over De behandeling van AML, bekeken vanuit de verpleegkundig specialist

AML-Podcastserie

jul 2020

Lees meer over AML-Podcastserie

Stamceltransplantatie bij AML

apr 2020 | Transplantatie

Lees meer over Stamceltransplantatie bij AML

AML-behandeling in de perifere setting

apr 2020

Lees meer over AML-behandeling in de perifere setting

Diagnose en testen bij FLT3+ AML

jan 2020 | Leukemie

Lees meer over Diagnose en testen bij FLT3+ AML

MedNet Hematologie 2022-05

okt 2022

Lees meer over MedNet Hematologie 2022-05

MedNet Hematologie 2022-04

aug 2022

Lees meer over MedNet Hematologie 2022-04

MedNet Hematologie 2022-03

jun 2022

Lees meer over MedNet Hematologie 2022-03

MedNet Hematologie special CAR T 2022

mei 2022

Lees meer over MedNet Hematologie special CAR T 2022

MedNet Hematologie 2022-02

apr 2022

Lees meer over MedNet Hematologie 2022-02

MedNet Hematologie 2022-01

feb 2022

Lees meer over MedNet Hematologie 2022-01