DoxyPEP en vaccins veelbelovend ter preventie van seksueel overdraagbare aandoeningen

Profylaxe met doxycycline (DoxyPEP) leidt tot een significante afname van seksueel overdraagbare aandoeningen (soa’s) bij mensen met een hoog risico hierop. Daarnaast hebben ook vaccins de potentie om te dienen als preventieve maatregel voor bacteriële soa’s, zo bleek uit een overzicht dat werd gepresenteerd tijdens HIV Glasgow.¹

Het is bekend dat het aantal bacteriële soa’s toeneemt. De WHO schat dat momenteel jaarlijks bijna 375 miljoen nieuwe gevallen worden vastgesteld. Jean-Michel Molina presenteerde een overzicht van nieuwe manieren om de incidentie van soa’s te verminderen. 

Een van deze methoden is DoxyPEP, waarbij doxycycline wordt gebruikt als post-exposure profylaxe binnen 72 uur na seks zonder condoom. Molina vertelde dat er inmiddels meerdere studies zijn die een voordeel hiervan hebben aangetoond. Zo bleek uit een studie onder hiv-negatieve mannen die seks hebben met mannen (MSM) dat DoxyPEP de incidentie van chlamydia aanzienlijk verminderde (HR 0,30). Hetzelfde gold voor syfilis, maar op gonorroe was er geen significant effect.² 

Ook de eerder dit jaar gepresenteerde DOXYPEP-studie vond een voordeel.³ In deze studie met MSM en transgender vrouwen was er zowel in een cohort met mensen met hiv als in een PREP-cohort een duidelijke reductie van de soa-incidentie, met hazard ratio’s van respectievelijk 0,38 en 0,34. Molina vertelde verder dat de resultaten van een Keniaanse studie met DoxyPEP bij vrouwen in 2022 worden verwacht. 

Daarnaast kunnen bacteriële soa’s in de toekomst mogelijk ook met vaccins worden bestreden. Inmiddels is een vaccin voor chlamydia in een klinische studie onderzocht. Vaccins voor gonorroe waren nog niet succesvol in preklinische studies, maar er zijn wel aanwijzingen dat een vaccin gericht tegen meningokokken B ook effectief is tegen gonorroe. In 1 studie met dit vaccin, was er tevens een reductie van 31% in de incidentie van gonorroe. Momenteel wordt in twee studies onderzocht of een meningokokkenvaccin inderdaad effectief is tegen gonorroe. 

Bronnen:

1. Molina JM. New vaccines and DoxyPEP for sexually transmitted infections. HIV Glasgow 2022, Session ‘HIV and sexual health’.
2. Molina JM, Charreau I, Chidiac C, et al. Post-exposure prophylaxis with doxycycline to prevent sexually transmitted infections in men who have sex with men: an open-label randomised substudy of the ANRS IPERGAY trial. Lancet Infect Dis. 2018;18(3):308-17.
3. Luetkemeyer A, Dombrowski J, Cohen S, et al. Doxycycline post-exposure prophylaxis for STI prevention among MSM and transgender women on HIV PrEP or living with HIV: high efficacy to reduce incident STIs in a randomised trial. 24th International AIDS Conference 2022, abstract OALBX0103.