Veranderingen in structurele connectiviteit bij mensen met MS en cognitieve beperkingen

Delen via:
ECTRIMS 2024

Veel mensen met MS hebben last van cognitieve beperkingen, waarbij een grote diversiteit bestaat in welk cognitief domein is aangetast en de ernst van de beperking die daarmee samenhangt. Uit een onderzoek bij mensen met MS blijkt nu dat ernstige cognitieve beperkingen samengaan met verminderde structurele connectiviteit, vooral in de temporaal- en occipitaalkwab. 

Een onderzoeksteam uit onder andere Spanje en Nederland was benieuwd of patiënten die meer last hebben van cognitieve beperkingen een sterkere verlaging hadden van hun structurele connectiviteit dan patiënten met minder beperkingen. Ook wilden ze weten welke hersengebieden vooral aangedaan waren bij patiënten met meer cognitieve beperkingen. 

In een retrospectief cross-sectioneel onderzoek werden gegevens verzameld van 601 mensen met MS en 163 gezonde controles. Op basis van hun scores op de Brief Repeatable Battery of Neuropsychological Tests (BRB-N) of een gelijkwaardige testbatterij, maakten de onderzoekers 3 groepen patiënten: 1) zonder cognitieve beperkingen, 2) cognitief aangedaan in 1 domein, namelijk geheugen óf informatieverwerkingssnelheid, en 3) cognitief aangedaan in 2 domeinen, namelijk geheugen én informatieverwerkingssnelheid. Diffusie-gewogen MRI gaf inzicht in structurele connectiviteit. 

De onderzochte patiënten hadden het vaakst relapsing remitting MS (82%), waren vaker vrouw (68%), hadden een mediane leeftijd van 44,4 jaar en een mediane EDSS-score van 2,5. 41% had geen cognitieve beperkingen, 32% had beperkingen in 1 domein en 27% in 2 domeinen. In vergelijking met gezonde controles hadden MS-patiënten zonder cognitieve beperkingen een verlaging in structurele connectiviteit van 81,7% (effectgrootte (ES): klein tot middelgroot). Verschillen tussen MS-patiënten zonder cognitieve beperkingen en met beperkingen in 1 domein waren klein en betroffen dan vooral veranderingen in de pariëtaalkwab. Patiënten met beperkingen in 2 domeinen hadden een verminderde connectiviteit in vergelijking met cognitief onaangedane patiënten (85,4%; ES: middelgroot tot groot) en patiënten met beperkingen in 1 domein (78,4%; ES: klein tot middelgroot). Het ging vooral om veranderingen in de temporaal- en occipitaalkwab. 

Bron: 

Solana E, Martinez-Heras E, Vivò Pascual F, et al. Is structural connectivity different according to cognitive profiles in people with MS? ECTRIMS 2024, abstract O042/877.

Promotie: depressie bij MS

feb 2017 | Multipele Sclerose

Lees meer over Promotie: depressie bij MS

Hersentraining helpt mogelijk parkinsonpatiënt

jan 2017 | Bewegingsstoornissen

Lees meer over Hersentraining helpt mogelijk parkinsonpatiënt

Ziekte van Creutzfeldt-Jakob: detectie van pathologisch prioneiwit in urine

jan 2017

Lees meer over Ziekte van Creutzfeldt-Jakob: detectie van pathologisch prioneiwit in urine

Opmaken van de balans: 11e Jaarsymposium Neurologie

jan 2017 | Hoofdpijn

Lees meer over Opmaken van de balans: 11e Jaarsymposium Neurologie

Placebo even effectief als amitriptyline of topiramaat bij kind met migraine

jan 2017 | Hoofdpijn

Lees meer over Placebo even effectief als amitriptyline of topiramaat bij kind met migraine

Orthostatische hypotensie en het risico op dementie

jan 2017 | Dementie

Lees meer over Orthostatische hypotensie en het risico op dementie

MS, medicatie & zwangerschap: actuele inzichten voor de klinische praktijk

21 sep 2026 om 20:00 | Multipele Sclerose

Lees meer over MS, medicatie & zwangerschap: actuele inzichten voor de klinische praktijk

Alzheimerdiagnostiek en -behandeling: van innovatie naar verantwoorde implementatie

16 jun 2026 om 20:00 | Dementie

Lees meer over Alzheimerdiagnostiek en -behandeling: van innovatie naar verantwoorde implementatie

MS & immunologie anno 2026: van mechanisme naar besluitvorming

9 jun 2026 om 19:30 | Multipele Sclerose, Vaccinatie

Lees meer over MS & immunologie anno 2026: van mechanisme naar besluitvorming

Neurologisch Jaaroverzicht 2025

15 dec 2025 om 20:00 | Bewegingsstoornissen, Dementie, Hoofdpijn, Multipele Sclerose

Lees meer over Neurologisch Jaaroverzicht 2025

Parkinson: Dopaminerge infusietherapie - Ervaringen uit de praktijk

4 dec 2025 om 20:00 | Bewegingsstoornissen

Lees meer over Parkinson: Dopaminerge infusietherapie - Ervaringen uit de praktijk

Benefit-Risk Ratio bij DMT's in MS: dilemma’s van de behandelaar

25 nov 2025 om 19:30 | Multipele Sclerose

Lees meer over Benefit-Risk Ratio bij DMT's in MS: dilemma’s van de behandelaar

Ouder worden met MS

12 nov 2025 om 20:30 | Multipele Sclerose

Lees meer over Ouder worden met MS

Keynote webinar | Spotlight on functional neurological disorder

20 okt 2025 om 18:00

Lees meer over Keynote webinar | Spotlight on functional neurological disorder

Gordelroospreventie in medische risicogroepen - van indicatie tot vaccinatie

2 jul 2025 om 20:00 | Vaccinatie, Virale infecties

Lees meer over Gordelroospreventie in medische risicogroepen - van indicatie tot vaccinatie
Er zijn geen e-learnings gevonden.

ECTRIMS NL 2026

woensdag 21 okt 2026 t/m vrijdag 23 okt 2026 | Multipele Sclerose

Lees meer over ECTRIMS NL 2026

Cognitieve klachten na een ziekenhuisopname vanwege virale encefalitis

jun 2026 | Virale infecties

Lees meer over Cognitieve klachten na een ziekenhuisopname vanwege virale encefalitis

Vrouwen met ziekte van Parkinson hebben meer alzheimergerelateerde hersenveranderingen dan mannen

jun 2026 | Bewegingsstoornissen, Dementie

Lees meer over Vrouwen met ziekte van Parkinson hebben meer alzheimergerelateerde hersenveranderingen dan mannen

Minder vaak dementie bij mensen met epilepsie en gehoorverlies die gehoorapparaat gebruiken

jun 2026 | Dementie, Epilepsie, Neuro-vasculair

Lees meer over Minder vaak dementie bij mensen met epilepsie en gehoorverlies die gehoorapparaat gebruiken

Nieuwe pupilreflexmaat voorspelt bewustzijnsverandering 7 dagen later

jun 2026

Lees meer over Nieuwe pupilreflexmaat voorspelt bewustzijnsverandering 7 dagen later

Verschillende oorzaken voor prevalentiestijgingen bij ziekte van Parkinson, multipele sclerose en motorneuronziekten

jun 2026 | Bewegingsstoornissen, Multipele Sclerose

Lees meer over Verschillende oorzaken voor prevalentiestijgingen bij ziekte van Parkinson, multipele sclerose en motorneuronziekten

Toename arteriële stijfheid voorspelt dementie bij patiënten met hypertensie

apr 2026 | Atherosclerose

Lees meer over Toename arteriële stijfheid voorspelt dementie bij patiënten met hypertensie

Echogeleide dry needling vermindert mogelijk hoofdpijn door myodurale afwijkingen

dec 2025 | Hoofdpijn

Lees meer over Echogeleide dry needling vermindert mogelijk hoofdpijn door myodurale afwijkingen

Veranderingen in witte stof bij persisterende posttraumatische hoofdpijn

dec 2025 | Hoofdpijn

Lees meer over Veranderingen in witte stof bij persisterende posttraumatische hoofdpijn

Kwart van clusterhoofdpijnpatiënten gebruikt illegale drugs als behandeling

dec 2025 | Hoofdpijn

Lees meer over Kwart van clusterhoofdpijnpatiënten gebruikt illegale drugs als behandeling

Podcast: AI in stroke - Using deep learning to predict clinical outcomes after stroke

jan 2024 | Neuro-vasculair

Lees meer over Podcast: AI in stroke - Using deep learning to predict clinical outcomes after stroke

Podcast: Stem cell therapy for PD - A new era for managing Parkinson’s disease?

dec 2023 | Bewegingsstoornissen

Lees meer over Podcast: Stem cell therapy for PD - A new era for managing Parkinson’s disease?

Real World Evidence in MS

jan 2020 | Multipele Sclerose

Lees meer over Real World Evidence in MS

MedNet Neurologie 2026-02

jun 2026

Lees meer over MedNet Neurologie 2026-02

MedNet Neurologie 2026-01

mrt 2026

Lees meer over MedNet Neurologie 2026-01

MedNet Neurologie 2025-04

dec 2025

Lees meer over MedNet Neurologie 2025-04

MedNet Neurologie 2025-03

sep 2025

Lees meer over MedNet Neurologie 2025-03

MedNet Neurologie 2025-02

jun 2025

Lees meer over MedNet Neurologie 2025-02

MedNet Neurologie 2025-01

mrt 2025

Lees meer over MedNet Neurologie 2025-01

MedNet Neurologie 2024-04

dec 2024

Lees meer over MedNet Neurologie 2024-04

MedNet Neurologie 2024-03

sep 2024

Lees meer over MedNet Neurologie 2024-03

MedNet Neurologie 2024-02

jun 2024

Lees meer over MedNet Neurologie 2024-02

Het MS-dossier: winst bij vroeg hoog effectief behandelen

jun 2026

Lees meer over Het MS-dossier: winst bij vroeg hoog effectief behandelen

Whitepaper: 24 Veelgestelde vragen en antwoorden over long COVID

feb 2022

Lees meer over Whitepaper: 24 Veelgestelde vragen en antwoorden over long COVID