Cognitieve revalidatie en mindfulness verminderen cognitieve klachten bij MS

Delen via:

Zowel cognitieve revalidatietherapie (CRT) als op mindfulness gebaseerde cognitieve therapie (MBCT) verbeteren cognitieve klachten bij MS-patiënten direct na afronding van de behandeling. De voordelen hielden echter niet aan op langere termijn. Wel had CRT na 6 maanden follow-up voordelen op gepersonaliseerde cognitieve doelen en MBCT op de verwerkingssnelheid. 

Het doel van deze gerandomiseerde gecontroleerde studie was om de effectiviteit te onderzoeken van 2 interventies (CRT en MBCT) op door de patiënt gerapporteerde cognitieve klachten bij MS. Deelnemers vulden vragenlijsten in en ondergingen een neuropsychologisch onderzoek op baseline, direct na de behandeling en na 6 maanden follow-up. Het onderzoek richtte zich primair op door de patiënt gerapporteerde cognitieve klachten. Secundaire uitkomsten waren gepersonaliseerde cognitieve doelen en objectieve cognitieve functie. 

Patiënten werden gerandomiseerd naar CRT (n = 37), MBCT (n = 36) of ‘enhanced treatment as usual’ (ETAU, n = 37); 100 van hen voltooiden het onderzoek. Zowel CRT als MBCT hadden een positief effect op de door de patiënt gerapporteerde cognitieve klachten in vergelijking met ETAU direct na de behandeling (p < 0,05), maar 6 maanden later niet meer. Bij de follow-up na 6 maanden had CRT wel een positief effect op gepersonaliseerde cognitieve doelen (p = 0,028) en MBCT op de verwerkingssnelheid (p = 0,027). Patiënten met minder cognitieve klachten op baseline hadden meer baat bij CRT op de Cognitive Failures Questionnaire (primaire uitkomstmaat) na de behandeling (p = 0,012-0,040, afhankelijk van meetmethode), en patiënten met een hogere verwerkingssnelheid op baseline hadden meer baat bij MBCT (p = 0,016).

Bekijk ook de (on demand) webcast: Neurologisch Jaaroverzicht 2022

Bron:

Nauta IM, Bertens D, Fasotti L, et al. Cognitive rehabilitation and mindfulness reduce cognitive complaints in multiple sclerosis (REMIND-MS): A randomized controlled trial. Mult Scler Relat Disord. 2023;71:104529. 

Risico op epileptische aanvallen bij hersenmetastasen in de primaire motorische cortex

jun 2026 | Epilepsie, Neuro-oncologie

Lees meer over Risico op epileptische aanvallen bij hersenmetastasen in de primaire motorische cortex

“Tijdelijk eptinezumab kan helpen medicatieafhankelijke hoofdpijn op te lossen”

jun 2026 | Hoofdpijn

Lees meer over “Tijdelijk eptinezumab kan helpen medicatieafhankelijke hoofdpijn op te lossen”

“Het voornaamste doel bij post-COVID is symptoomverlichting, vaak niet-medicamenteus”

jun 2026 | Virale infecties

Lees meer over “Het voornaamste doel bij post-COVID is symptoomverlichting, vaak niet-medicamenteus”

Verrassende nieuwe inzichten in migraine

jun 2026 | Hoofdpijn

Lees meer over Verrassende nieuwe inzichten in migraine

Veiligheid en effectiviteit van celecoxib-ciprofloxacine bij ALS

jun 2026 | Neuro-musculair

Lees meer over Veiligheid en effectiviteit van celecoxib-ciprofloxacine bij ALS

Snellere en veiligere diagnose hersenlymfoom met ruggenprik

jun 2026 | Lymfoom, Neuro-oncologie

Lees meer over Snellere en veiligere diagnose hersenlymfoom met ruggenprik

MS, medicatie & zwangerschap: actuele inzichten voor de klinische praktijk

21 sep 2026 om 20:00 | Multipele Sclerose

Lees meer over MS, medicatie & zwangerschap: actuele inzichten voor de klinische praktijk

Alzheimerdiagnostiek en -behandeling: van innovatie naar verantwoorde implementatie

16 jun 2026 om 20:00 | Dementie

Lees meer over Alzheimerdiagnostiek en -behandeling: van innovatie naar verantwoorde implementatie

MS & immunologie anno 2026: van mechanisme naar besluitvorming

9 jun 2026 om 19:30 | Multipele Sclerose, Vaccinatie

Lees meer over MS & immunologie anno 2026: van mechanisme naar besluitvorming

Neurologisch Jaaroverzicht 2025

15 dec 2025 om 20:00 | Bewegingsstoornissen, Dementie, Hoofdpijn, Multipele Sclerose

Lees meer over Neurologisch Jaaroverzicht 2025

Parkinson: Dopaminerge infusietherapie - Ervaringen uit de praktijk

4 dec 2025 om 20:00 | Bewegingsstoornissen

Lees meer over Parkinson: Dopaminerge infusietherapie - Ervaringen uit de praktijk

Benefit-Risk Ratio bij DMT's in MS: dilemma’s van de behandelaar

25 nov 2025 om 19:30 | Multipele Sclerose

Lees meer over Benefit-Risk Ratio bij DMT's in MS: dilemma’s van de behandelaar

Ouder worden met MS

12 nov 2025 om 20:30 | Multipele Sclerose

Lees meer over Ouder worden met MS

Keynote webinar | Spotlight on functional neurological disorder

20 okt 2025 om 18:00

Lees meer over Keynote webinar | Spotlight on functional neurological disorder

Gordelroospreventie in medische risicogroepen - van indicatie tot vaccinatie

2 jul 2025 om 20:00 | Vaccinatie, Virale infecties

Lees meer over Gordelroospreventie in medische risicogroepen - van indicatie tot vaccinatie
Er zijn geen e-learnings gevonden.

ECTRIMS NL 2026

woensdag 21 okt 2026 t/m vrijdag 23 okt 2026 | Multipele Sclerose

Lees meer over ECTRIMS NL 2026

Verband met temporomandibulaire disfunctie verstoord door bruxisme en somatische klachten

jul 2020 | Hoofdpijn

Lees meer over Verband met temporomandibulaire disfunctie verstoord door bruxisme en somatische klachten

Valide en efficiënte screeningstool voor migraine

jul 2020 | Hoofdpijn

Lees meer over Valide en efficiënte screeningstool voor migraine

Opvallende verschillen tussen centra met en zonder gespecialiseerde hoofdpijnkliniek

jul 2020 | Hoofdpijn

Lees meer over Opvallende verschillen tussen centra met en zonder gespecialiseerde hoofdpijnkliniek

Minder migrainedagen met fremanezumab bij moeilijk behandelbare ziekte

jul 2020 | Hoofdpijn

Lees meer over Minder migrainedagen met fremanezumab bij moeilijk behandelbare ziekte

Migraine kent hoog zorggebruik en een hoge economische last

jul 2020 | Hoofdpijn

Lees meer over Migraine kent hoog zorggebruik en een hoge economische last

Somatotopische endogene pijnmodulatie speelt een rol bij migraine

jul 2020 | Hoofdpijn

Lees meer over Somatotopische endogene pijnmodulatie speelt een rol bij migraine

Te weinig aandacht voor hoofdpijn tijdens opleiding tot neuroloog

jul 2020 | Hoofdpijn

Lees meer over Te weinig aandacht voor hoofdpijn tijdens opleiding tot neuroloog

Botulinetoxine A verbetert de kwaliteit van leven bij chronische migraine

jul 2020 | Hoofdpijn

Lees meer over Botulinetoxine A verbetert de kwaliteit van leven bij chronische migraine

Galcanezumab effectief en goed verdragen bij therapieresistente migraine

jul 2020 | Hoofdpijn

Lees meer over Galcanezumab effectief en goed verdragen bij therapieresistente migraine

Podcast: AI in stroke - Using deep learning to predict clinical outcomes after stroke

jan 2024 | Neuro-vasculair

Lees meer over Podcast: AI in stroke - Using deep learning to predict clinical outcomes after stroke

Podcast: Stem cell therapy for PD - A new era for managing Parkinson’s disease?

dec 2023 | Bewegingsstoornissen

Lees meer over Podcast: Stem cell therapy for PD - A new era for managing Parkinson’s disease?

Real World Evidence in MS

jan 2020 | Multipele Sclerose

Lees meer over Real World Evidence in MS

MedNet Neurologie 2026-02

jun 2026

Lees meer over MedNet Neurologie 2026-02

MedNet Neurologie 2026-01

mrt 2026

Lees meer over MedNet Neurologie 2026-01

MedNet Neurologie 2025-04

dec 2025

Lees meer over MedNet Neurologie 2025-04

MedNet Neurologie 2025-03

sep 2025

Lees meer over MedNet Neurologie 2025-03

MedNet Neurologie 2025-02

jun 2025

Lees meer over MedNet Neurologie 2025-02

MedNet Neurologie 2025-01

mrt 2025

Lees meer over MedNet Neurologie 2025-01

MedNet Neurologie 2024-04

dec 2024

Lees meer over MedNet Neurologie 2024-04

MedNet Neurologie 2024-03

sep 2024

Lees meer over MedNet Neurologie 2024-03

MedNet Neurologie 2024-02

jun 2024

Lees meer over MedNet Neurologie 2024-02

Het MS-dossier: winst bij vroeg hoog effectief behandelen

jun 2026

Lees meer over Het MS-dossier: winst bij vroeg hoog effectief behandelen

Whitepaper: 24 Veelgestelde vragen en antwoorden over long COVID

feb 2022

Lees meer over Whitepaper: 24 Veelgestelde vragen en antwoorden over long COVID