Ischemische hartziekten en depressie hangen samen met meer ziekteactiviteit bij MS

Delen via:
ECTRIMS 2024

Comorbiditeit komt vaak voor bij MS, maar er is nog weinig bekend over hoe de aanwezigheid ervan samenhangt met ziekteactiviteit. Een grootschalig onderzoek met gegevens uit fase III-trials naar MS-medicatie toont nu aan dat verschillende vormen van comorbiditeit, vooral ischemische hartziekten en depressie, samenhangen met meer ziekteactiviteit. 

Hoewel patiënten met MS en comorbiditeit vaak niet mogen deelnemen aan klinische trials, wees eerder onderzoek van Amber Salter en haar collega’s uit dat meer dan 40% van de deelnemers aan 17 fase III-trials naar MS-medicatie minimaal 1 comorbiditeit had. Dit was een aanknopingspunt voor vervolgonderzoek, waarbij ze gegevens verzamelden van maar liefst 16.794 deelnemers aan klinische trials. 

Op basis van de medische geschiedenis bepaalden de onderzoekers of er bij patiënten sprake was van comorbiditeit in een van de volgende categorieën: auto-immuunziekten, cardiometabole ziekten, longziekten, migraine, psychiatrische aandoeningen en huidaandoeningen. Verder turfden ze per patiënt het aantal vormen van comorbiditeit in alle categorieën en specifiek voor cardiometabole en psychiatrische aandoeningen. De belangrijkste uitkomstmaat was de tijd tot het eerste bewijs van ziekteactiviteit (EDA) bij een follow-up van 2 jaar. 

Uit de analyses bleek dat patiënten met minimaal 3 vormen van comorbiditeit in welke categorie dan ook een 14% hoger risico op ziekteactiviteit hadden dan degenen zonder comorbiditeit (aHR 1,14; 95%-BI 1,02-1,28). Was sprake van specifiek minimaal 2 cardiometabole ziekten dan steeg het risico op ziekteactiviteit met 21% in vergelijking met personen zonder comorbiditeit in deze categorie (HR 1,21; 95%-BI 1,08-1,37). Gekeken naar individuele aandoeningen waren significante verbanden aanwezig voor ischemische hartziekten en depressie. 

De onderzoekers geven aan dat de data geen inzicht geven in causaliteit en dat de uitkomsten mogelijk een onderschatting zijn van de waarden in de bredere MS-populatie, waarbinnen patiënten mogelijk in sterkere mate last hebben van comorbiditeit dan deelnemers aan fase III-trials. De conclusie: preventie en management van comorbiditeit verdienen veel aandacht bij patiënten met MS.

Bron: 

Salter A, Lancia S, Fitzgerald K, et al. The Association of Comorbidities and Disease Activity in Phase III Clinical Trials for Disease-Modifying Therapies in Multiple Sclerosis. ECTRIMS 2024, abstract O005/1392. 

Veiligheid en effectiviteit van celecoxib-ciprofloxacine bij ALS

jun 2026 | Neuro-musculair

Lees meer over Veiligheid en effectiviteit van celecoxib-ciprofloxacine bij ALS

Snellere en veiligere diagnose hersenlymfoom met ruggenprik

jun 2026 | Lymfoom, Neuro-oncologie

Lees meer over Snellere en veiligere diagnose hersenlymfoom met ruggenprik

Asundexian voor secundaire preventie na een ischemisch CVA

jun 2026 | Neuro-vasculair

Lees meer over Asundexian voor secundaire preventie na een ischemisch CVA

Neuroloog bundelt kennis over dementie in boek: Het kwetsbare brein

jun 2026 | Dementie

Lees meer over Neuroloog bundelt kennis over dementie in boek: Het kwetsbare brein

Directe inzet van effectieve therapie bij MS voor langer functiebehoud

jun 2026 | Multipele Sclerose

Lees meer over Directe inzet van effectieve therapie bij MS voor langer functiebehoud

Voorzichtig optimisme over nieuwe behandelingen voor Huntington

jun 2026 | Bewegingsstoornissen

Lees meer over Voorzichtig optimisme over nieuwe behandelingen voor Huntington

MS, medicatie & zwangerschap: actuele inzichten voor de klinische praktijk

21 sep 2026 om 20:00 | Multipele Sclerose

Lees meer over MS, medicatie & zwangerschap: actuele inzichten voor de klinische praktijk

Alzheimerdiagnostiek en -behandeling: van innovatie naar verantwoorde implementatie

16 jun 2026 om 20:00 | Dementie

Lees meer over Alzheimerdiagnostiek en -behandeling: van innovatie naar verantwoorde implementatie

MS & immunologie anno 2026: van mechanisme naar besluitvorming

9 jun 2026 om 19:30 | Multipele Sclerose, Vaccinatie

Lees meer over MS & immunologie anno 2026: van mechanisme naar besluitvorming

Neurologisch Jaaroverzicht 2025

15 dec 2025 om 20:00 | Bewegingsstoornissen, Dementie, Hoofdpijn, Multipele Sclerose

Lees meer over Neurologisch Jaaroverzicht 2025

Parkinson: Dopaminerge infusietherapie - Ervaringen uit de praktijk

4 dec 2025 om 20:00 | Bewegingsstoornissen

Lees meer over Parkinson: Dopaminerge infusietherapie - Ervaringen uit de praktijk

Benefit-Risk Ratio bij DMT's in MS: dilemma’s van de behandelaar

25 nov 2025 om 19:30 | Multipele Sclerose

Lees meer over Benefit-Risk Ratio bij DMT's in MS: dilemma’s van de behandelaar

Ouder worden met MS

12 nov 2025 om 20:30 | Multipele Sclerose

Lees meer over Ouder worden met MS

Keynote webinar | Spotlight on functional neurological disorder

20 okt 2025 om 18:00

Lees meer over Keynote webinar | Spotlight on functional neurological disorder

Gordelroospreventie in medische risicogroepen - van indicatie tot vaccinatie

2 jul 2025 om 20:00 | Vaccinatie, Virale infecties

Lees meer over Gordelroospreventie in medische risicogroepen - van indicatie tot vaccinatie
Er zijn geen e-learnings gevonden.

ECTRIMS NL 2026

woensdag 21 okt 2026 t/m vrijdag 23 okt 2026 | Multipele Sclerose

Lees meer over ECTRIMS NL 2026

Verhoogd risico op epilepsie bij idiopathische hydrocefalie die op volwassen leeftijd ontstaat

jun 2026 | Dementie, Epilepsie

Lees meer over Verhoogd risico op epilepsie bij idiopathische hydrocefalie die op volwassen leeftijd ontstaat

Kan de MRI-scanfrequentie omlaag bij MS-patiënten die worden behandeld met ocrelizumab?

jun 2026 | Multipele Sclerose

Lees meer over Kan de MRI-scanfrequentie omlaag bij MS-patiënten die worden behandeld met ocrelizumab?

Secundaire preventie bij ischemische beroerte en atriumfibrilleren: doorgaan of overstappen?

jun 2026 | Neuro-vasculair

Lees meer over Secundaire preventie bij ischemische beroerte en atriumfibrilleren: doorgaan of overstappen?

Lage hypocretine-1-niveaus hangen samen met ernstigere symptomen bij groep slaapaandoeningen

jun 2026 | Epilepsie

Lees meer over Lage hypocretine-1-niveaus hangen samen met ernstigere symptomen bij groep slaapaandoeningen

Gecombineerde behandeling van multipele sclerose en migraine lijkt effectief en veilig

jun 2026 | Hoofdpijn, Multipele Sclerose

Lees meer over Gecombineerde behandeling van multipele sclerose en migraine lijkt effectief en veilig

Cognitieve klachten na een ziekenhuisopname vanwege virale encefalitis

jun 2026 | Virale infecties

Lees meer over Cognitieve klachten na een ziekenhuisopname vanwege virale encefalitis

Vrouwen met ziekte van Parkinson hebben meer alzheimergerelateerde hersenveranderingen dan mannen

jun 2026 | Bewegingsstoornissen, Dementie

Lees meer over Vrouwen met ziekte van Parkinson hebben meer alzheimergerelateerde hersenveranderingen dan mannen

Minder vaak dementie bij mensen met epilepsie en gehoorverlies die gehoorapparaat gebruiken

jun 2026 | Dementie, Epilepsie, Neuro-vasculair

Lees meer over Minder vaak dementie bij mensen met epilepsie en gehoorverlies die gehoorapparaat gebruiken

Nieuwe pupilreflexmaat voorspelt bewustzijnsverandering 7 dagen later

jun 2026

Lees meer over Nieuwe pupilreflexmaat voorspelt bewustzijnsverandering 7 dagen later

Podcast: AI in stroke - Using deep learning to predict clinical outcomes after stroke

jan 2024 | Neuro-vasculair

Lees meer over Podcast: AI in stroke - Using deep learning to predict clinical outcomes after stroke

Podcast: Stem cell therapy for PD - A new era for managing Parkinson’s disease?

dec 2023 | Bewegingsstoornissen

Lees meer over Podcast: Stem cell therapy for PD - A new era for managing Parkinson’s disease?

Real World Evidence in MS

jan 2020 | Multipele Sclerose

Lees meer over Real World Evidence in MS

MedNet Neurologie 2026-02

jun 2026

Lees meer over MedNet Neurologie 2026-02

MedNet Neurologie 2026-01

mrt 2026

Lees meer over MedNet Neurologie 2026-01

MedNet Neurologie 2025-04

dec 2025

Lees meer over MedNet Neurologie 2025-04

MedNet Neurologie 2025-03

sep 2025

Lees meer over MedNet Neurologie 2025-03

MedNet Neurologie 2025-02

jun 2025

Lees meer over MedNet Neurologie 2025-02

MedNet Neurologie 2025-01

mrt 2025

Lees meer over MedNet Neurologie 2025-01

MedNet Neurologie 2024-04

dec 2024

Lees meer over MedNet Neurologie 2024-04

MedNet Neurologie 2024-03

sep 2024

Lees meer over MedNet Neurologie 2024-03

MedNet Neurologie 2024-02

jun 2024

Lees meer over MedNet Neurologie 2024-02

Het MS-dossier: winst bij vroeg hoog effectief behandelen

jun 2026

Lees meer over Het MS-dossier: winst bij vroeg hoog effectief behandelen

Whitepaper: 24 Veelgestelde vragen en antwoorden over long COVID

feb 2022

Lees meer over Whitepaper: 24 Veelgestelde vragen en antwoorden over long COVID