Late breaker: immuunreset als kant-en-klare celtherapie?

CAR-T-celtherapie ontwikkelt zich snel, met presentaties over de resultaten bij RA,¹ systemische sclerose,² systemische lupus erythematodes (SLE) en andere refractaire auto-immuunziekten.³ Een late breaker presenteerde alweer de volgende stap: poliklinische allogene celtherapie.⁴

De gedachte is dat CAR-T-celtherapie niet alleen langdurige immunosuppressie geeft bij ernstige auto-immuunziekten, maar het ontregelde immuunsysteem ook dieper kan herprogrammeren.

Duidelijke daling

In de fase I-studie COMPARE zijn 6 patiënten met ACPA-positieve, therapieresistente RA behandeld met mivocabtageen autoleucel, een autologe CD19-gerichte CAR T-celtherapie. De behandeling gaf snelle expansie van CAR-T-cellen, effectieve B-celdepletie in bloed en weefsel en een duidelijke daling van auto-antistoffen.¹ De ACPA-titer daalde met meer dan 90%, bij 4 van de 6 patiënten trad duurzame seroconversie naar normale ACPA-waarden op en bij 5 patiënten gold dit voor RF-IgM.¹

Ook bij systemische sclerose zijn veelbelovende resultaten gepresenteerd. In een eerste ervaring met ‘dual-target’ CAR T-celtherapie gericht tegen CD19 en BCMA bij 11 patiënten met refractaire systemische sclerose bereikten alle patiënten snelle B-celaplasie.² Overigens reiken de effecten verder: CD19 CAR T-celtherapie gaat gepaard met veranderingen in het darmmicrobioom en fecaal IgA.³ Dit suggereert dat mucosale immuniteit mogelijk een rol speelt bij immuunherstel na CAR-T.

Opvallend veiligheidsprofiel

De late breaker belicht resultaten met allogene, gecryopreserveerde NK-celtherapie. In combinatie met rituximab moet deze behandeling diepe B-celdepletie geven zonder de veiligheidsrisico’s en logistieke complexiteit van autologe CAR-T-celtherapie. Een fase IIa-basketstudie waarin 1 behandeling bij meerdere aandoeningen wordt onderzocht, betrof 31 patiënten met therapieresistente, hoogactieve RA, ziekte van sjögren of systemische sclerose. Ook hier met indrukwekkende resultaten. Opvallend was het veiligheidsprofiel: er waren geen meldingen van cytokinereleasesyndroom, ICANS of hypogammaglobulinemie.

Belangrijkste boodschap: B-celgerichte therapie kan bij een deel van de patiënten met refractaire reumatische aandoeningen leiden tot een klinische ‘reset’, waarbij poliklinisch toepasbare allogene celtherapie mogelijk een praktischer alternatief kan worden. Wel gaat het voorlopig om kleine studies met een beperkte follow-up.

Bronnen:

1. Albach FN, Hütter-Krönke ML, Rehm M, et al. CD19 CAR T-cell therapy in ACPA-positive, treatment-refractory, active rheumatoid arthritis – data from the phase 1 of the prospective, interventional COMPARE trial. EULAR 2026, oral presentation 008.
2. Cheng F, Zhao H, He R, et al. Clinical efficacy angle – sustained remission in refractory systemic sclerosis with dual-target CAR-T therapy. EULAR 2026, oral presentation 0311.
3. Maeda Y, Gimaev I, Redanz S, et al. Immune reset and microbial shifts: gut microbiota dynamics after CD19 CAR T-cell therapy in autoimmune disease. EULAR 2026, oral presentation 0152.
4. Gaylis N, Brionez T, Valenzuela G, et al. AB-101, an outpatient-administered allogeneic NK cell therapy combined with rituximab, generates robust clinical efficacy responses comparable with autologous CAR T in 31 patients with rheumatologic diseases. EULAR 2026, late breaker 003.