Wereldwijd zit er een stijgende lijn in de prevalenties van de ziekte van Parkinson, multipele sclerose en motorneuronziekten. Het is de vraag of deze toenames een gevolg zijn van een verhoogde incidentie, een vergrijzende bevolking of een langere overleving na de diagnose. Uit nieuw onderzoek blijkt dat bij elk van deze aandoeningen de vork anders in de steel zit.1
Een Frans-Zweeds onderzoeksteam analyseerde gezondheidsgegevens van de volledige bevolking van beide landen om trends te onderzoeken in de prevalentie, incidentie en geschatte levensverwachting van mensen met de ziekte van Parkinson (PD), multipele sclerose (MS) en motorneuronziekten (MND) in de periode tussen 2003 en 2022. Het onderzoek is onlangs gepubliceerd in Neurology.2
De toename in prevalentie was het grootst voor mensen met MS. Dat kwam niet door een toename van nieuwe ziektegevallen of door een vergrijzende bevolking: zowel de ruwe incidentie als de voor geslacht en leeftijd gestandaardiseerde incidentie bleef stabiel. Wél een plausibele verklaring was een stijging in de geschatte levensverwachting na de diagnose, wat volgens de onderzoekers waarschijnlijk de verbeterde behandelmogelijkheden weerspiegelt.
Ook bij PD bleef de ruwe incidentie min of meer gelijk, terwijl de gestandaardiseerde incidentie afnam. Verder nam tussen 2003 en 2013 de levensverwachting na de diagnose toe, waarna een daling inzette. Deze resultaten suggereren dat de toename in prevalentie voornamelijk komt door een verhoogde overleving.
Bij MND nam zowel de ruwe als de gestandaardiseerde incidentie toe, waaruit blijkt dat niet alleen de vergrijzende bevolking een rol speelt, maar ook andere factoren. De onderzoekers houden daarbij rekening met 2 mogelijkheden: meer diagnoses door onder andere verbeterde diagnostiek, én de aanwezigheid van meer risicofactoren, bijvoorbeeld door veranderingen in de omgeving of leefstijl. Een toename in de levensverwachting speelde geen rol in de stijgende prevalentie.
Bronnen:
- Guinebretiere O, Yang F, Fang F, et al. Drivers of rising prevalence in major motor neurodegenerative diseases: temporal trends in Sweden and France (2003–2021). EAN Virtual Congress 2026, abstract OPR-026.
- Guinebretiere O, Yang F, Wei D, et al. Drivers of rising prevalence in major motor neurodegenerative diseases: temporal trends in Sweden and France (2003–2022). Neurology. 2026;107:e218072.