Bloedbiomarkers voor de ziekte van Alzheimer: op weg naar klinische implementatie

Delen via:

In The Lancet Neurology is een review verschenen waarin Charlotte Teunissen (Amsterdam UMC) en collega’s een overzicht geven van de laatste ontwikkelingen op het gebied van bloedbiomarkers voor de ziekte van Alzheimer. Zij richten zich met name op de drie biomarkers die het dichtst bij klinische toepassing zijn: amyloïd, p-tau en NfL. Ook bespreken ze de relatief nieuwe astrocytmarker GFAP en presenteren ze een ‘roadmap’ voor klinische implementatie.

Het gebruik van op bloed gebaseerde biomarkers voor de diagnose en prognose van de ziekte van Alzheimer nadert de klinische praktijk, zowel in gespecialiseerde centra als in de eerstelijnszorg. Dit is grotendeels te danken aan de beschikbaarheid van ultragevoelige detectiemethoden. Een cruciale volgende stap is het definiëren van de toepassing op individueel patiëntniveau.

 

Teunissen et al. verwachten dat bloedbiomarkers voor Alzheimer binnen een paar jaar klaar zullen zijn voor klinische implementatie; misschien zelfs eerder voor gebruik in klinische studies. Deze vooruitgang biedt ook perspectief voor de ontwikkeling van nieuwe biomarkers. Er zijn nog relatief weinig bloedbiomarkers om de complexiteit van de alzheimerpathologie volledig te weerspiegelen; denk aan hersenspecifieke biomarkers voor de activatie van microglia of markers synaptische disfunctie. Voor laatstgenoemde zijn neurogranineconcentraties in CSF veelbelovend gebleken; de resultaten in bloed waren echter niet eenduidig. Desalniettemin zal de opkomst van nieuwe op bloed gebaseerde technologieën kunnen bijdragen aan de identificatie van nieuwe diagnostische en prognostische biomarkers. De validatie en implementatie hiervan zullen de ontwikkeling van precisiegeneeskunde faciliteren en daarnaast zal de kennis die is opgedaan in het alzheimerveld in de toekomst ook bijdragen aan de identificatie van biomarkers voor andere vormen van dementie.

Lees ook het artikel Dementie Update 2021

Bron:

Teunissen CE, Verberk IM, Thijssen EH, et al. Blood-based biomarkers for Alzheimer’s disease: towards clinical implementation. Lancet Neurol. 2022;21:66-77.

 

“Kunst maken of ondergaan heeft therapeutische waarde bij Parkinson”

mei 2026 | Neuro-musculair

Lees meer over “Kunst maken of ondergaan heeft therapeutische waarde bij Parkinson”

Plasma GFAP voorspelt veranderingen in MRI-markers bij cSVD

mei 2026 | Neuro-vasculair

Lees meer over Plasma GFAP voorspelt veranderingen in MRI-markers bij cSVD

Geneesmiddelentekorten zijn minder, maar nog niet opgelost

mei 2026

Lees meer over Geneesmiddelentekorten zijn minder, maar nog niet opgelost

Waarom sommige mensen slecht slapen: rol van FOXP-genen

mei 2026

Lees meer over Waarom sommige mensen slecht slapen: rol van FOXP-genen

EU keurt inebilizumab goed voor gegeneraliseerde myasthenia gravis

apr 2026 | Neuro-musculair

Lees meer over EU keurt inebilizumab goed voor gegeneraliseerde myasthenia gravis

Rabiës: ook via een kleine beet of krab

apr 2026 | Virale infecties

Lees meer over Rabiës: ook via een kleine beet of krab

Alzheimerdiagnostiek en -behandeling: van innovatie naar verantwoorde implementatie

16 jun 2026 om 20:00 | Dementie

Lees meer over Alzheimerdiagnostiek en -behandeling: van innovatie naar verantwoorde implementatie

MS & immunologie anno 2026: van mechanisme naar besluitvorming

9 jun 2026 om 19:30 | Multipele Sclerose, Vaccinatie

Lees meer over MS & immunologie anno 2026: van mechanisme naar besluitvorming

Neurologisch Jaaroverzicht 2025

15 dec 2025 om 20:00 | Bewegingsstoornissen, Dementie, Hoofdpijn, Multipele Sclerose

Lees meer over Neurologisch Jaaroverzicht 2025

Parkinson: Dopaminerge infusietherapie - Ervaringen uit de praktijk

4 dec 2025 om 20:00 | Bewegingsstoornissen

Lees meer over Parkinson: Dopaminerge infusietherapie - Ervaringen uit de praktijk

Benefit-Risk Ratio bij DMT's in MS: dilemma’s van de behandelaar

25 nov 2025 om 19:30 | Multipele Sclerose

Lees meer over Benefit-Risk Ratio bij DMT's in MS: dilemma’s van de behandelaar

Ouder worden met MS

12 nov 2025 om 20:30 | Multipele Sclerose

Lees meer over Ouder worden met MS

Keynote webinar | Spotlight on functional neurological disorder

20 okt 2025 om 18:00

Lees meer over Keynote webinar | Spotlight on functional neurological disorder

Gordelroospreventie in medische risicogroepen - van indicatie tot vaccinatie

2 jul 2025 om 20:00 | Vaccinatie, Virale infecties

Lees meer over Gordelroospreventie in medische risicogroepen - van indicatie tot vaccinatie

Kosteneffectiviteit van MS-medicatie in de praktijk

12 mei 2025 om 20:00 | Multipele Sclerose

Lees meer over Kosteneffectiviteit van MS-medicatie in de praktijk
Er zijn geen e-learnings gevonden.

EAN in ORANJE 2026

zondag 28 jun 2026 van 18:00 tot 21:45 | Bewegingsstoornissen, Multipele Sclerose

Lees meer over EAN in ORANJE 2026

ECTRIMS NL 2026

woensdag 21 okt 2026 t/m vrijdag 23 okt 2026 | Multipele Sclerose

Lees meer over ECTRIMS NL 2026

Bewegen en een ketogeen dieet verminderen slaperigheid overdag bij narcolepsiepatiënten

jul 2024

Lees meer over Bewegen en een ketogeen dieet verminderen slaperigheid overdag bij narcolepsiepatiënten

Hoog cumulatief opioïdengebruik hangt samen met een grotere kans op dementie voor het 90e levensjaar

jul 2024 | Dementie

Lees meer over Hoog cumulatief opioïdengebruik hangt samen met een grotere kans op dementie voor het 90e levensjaar

Na de diagnose myasthenia gravis hebben veel mensen last van angstgevoelens

jul 2024 | Neuro-musculair

Lees meer over Na de diagnose myasthenia gravis hebben veel mensen last van angstgevoelens

Mannen met clusterhoofdpijn hebben vaker gecompenseerd hypogonadisme

jul 2024 | Hoofdpijn

Lees meer over Mannen met clusterhoofdpijn hebben vaker gecompenseerd hypogonadisme

Grote veranderingen nodig in zorgsystemen als antilichamen tegen β-amyloïd op de markt komen

jul 2024 | Dementie

Lees meer over Grote veranderingen nodig in zorgsystemen als antilichamen tegen β-amyloïd op de markt komen

Hersenbiopsie is nuttig en relatief veilig bij onverklaarde neurologische aandoeningen

jul 2024 | Neuro-oncologie

Lees meer over Hersenbiopsie is nuttig en relatief veilig bij onverklaarde neurologische aandoeningen

Roken door ouders geeft mogelijk licht verhoogde kans op de ontwikkeling van multipele sclerose bij kinderen

jul 2024 | Multipele Sclerose

Lees meer over Roken door ouders geeft mogelijk licht verhoogde kans op de ontwikkeling van multipele sclerose bij kinderen

Gekanteld slapen lijkt nachtelijke bloeddruk te verbeteren bij Parkinson en parkinsonisme

jul 2024 | Bewegingsstoornissen

Lees meer over Gekanteld slapen lijkt nachtelijke bloeddruk te verbeteren bij Parkinson en parkinsonisme

Etniciteit van patiënt beïnvloedt toegang tot zorg bij acute herseninfarcten

jul 2024 | Neuro-vasculair

Lees meer over Etniciteit van patiënt beïnvloedt toegang tot zorg bij acute herseninfarcten

Podcast: AI in stroke - Using deep learning to predict clinical outcomes after stroke

jan 2024 | Neuro-vasculair

Lees meer over Podcast: AI in stroke - Using deep learning to predict clinical outcomes after stroke

Podcast: Stem cell therapy for PD - A new era for managing Parkinson’s disease?

dec 2023 | Bewegingsstoornissen

Lees meer over Podcast: Stem cell therapy for PD - A new era for managing Parkinson’s disease?

Real World Evidence in MS

jan 2020 | Multipele Sclerose

Lees meer over Real World Evidence in MS

MedNet Neurologie 2026-01

mrt 2026

Lees meer over MedNet Neurologie 2026-01

MedNet Neurologie 2025-04

dec 2025

Lees meer over MedNet Neurologie 2025-04

MedNet Neurologie 2025-03

sep 2025

Lees meer over MedNet Neurologie 2025-03

MedNet Neurologie 2025-02

jun 2025

Lees meer over MedNet Neurologie 2025-02

MedNet Neurologie 2025-01

mrt 2025

Lees meer over MedNet Neurologie 2025-01

MedNet Neurologie 2024-04

dec 2024

Lees meer over MedNet Neurologie 2024-04

MedNet Neurologie 2024-03

sep 2024

Lees meer over MedNet Neurologie 2024-03

MedNet Neurologie 2024-02

jun 2024

Lees meer over MedNet Neurologie 2024-02

MedNet Neurologie 2024-01

mrt 2024

Lees meer over MedNet Neurologie 2024-01

Whitepaper: 24 Veelgestelde vragen en antwoorden over long COVID

feb 2022

Lees meer over Whitepaper: 24 Veelgestelde vragen en antwoorden over long COVID