Waarom de ene persoon doorslaapt en de ander frequent wakker wordt, hangt deels samen met genetische factoren. Onderzoek van Radboudumc wijst op een rol voor FOXP-genen in de regulatie van het slaapritme, gebaseerd op studies bij kinderen met het zeldzame FOXP1-syndroom.
FOXP1 is een gen dat betrokken is bij neuronale ontwikkeling en functie. Patiënten met FOXP1-mutaties vertonen naast ontwikkelingsstoornissen ook consistente slaapproblemen: gefragmenteerde slaap, nachtelijk ontwaken en vroegtijdig wakker worden. Deze slaapproblematiek heeft een negatieve impact op cognitief functioneren en kwaliteit van leven.
Om te begrijpen waar deze slaapproblemen vandaan komen, gebruikten de onderzoekers fruitvliegjes, die zij dezelfde fout in het DNA gaven als bij mensen met het FOXP1‑syndroom. Het resultaat was opvallend: ook de vliegjes sliepen korter en werden vaker wakker.
Ze ontdekten verder dat FOXP-genen vooral belangrijk zijn in specifieke zenuwcellen die helpen het slaapritme te sturen. Bovendien blijken deze genen vooral belangrijk tijdens de vroege ontwikkeling van de hersenen.
Slaapproblemen komen opvallend vaak voor bij zeldzame genetische aandoeningen, maar krijgen in onderzoek nog relatief weinig aandacht. Dit onderzoek laat zien dat deze slaapproblemen goed kunnen worden nagebootst in fluitvliegjes. Daarnaast kunnen deze inzichten worden gebruikt om nieuwe behandelingen te testen en ontwikkelen.
Bron: