De link tussen oestrogenen en CGRP

Delen via:
EHC 2025

In de jaren 70 van de vorige eeuw ontstond het idee dat de sterke daling in de oestrogeenspiegel tijdens de menstruele cyclus een rol speelt bij het ontstaan van menstruele migraine. Maar wat is de link tussen oestrogenen en CGRP in het ganglion trigeminale? Hoogleraar Lars Edvinsson uit Zweden gaf uitleg over zijn meest recente cel- en dieronderzoek naar dit verband.1

Edvinsson gebruikte vrouwelijke muizen om te kijken naar de expressie in het ganglion trigeminale van 3 verschillende genen die coderen voor aan CGRP gerelateerde genen. Namelijk Calca, dat codeert voor CGRPα, Calcrl, dat codeert voor CRLR, het grootste onderdeel van de CGRP-receptor, en Ramp1, dat codeert voor het kleinere onderdeel Ramp1.

Muizen hebben een oestruscyclus van 4 dagen, die bestaat uit 4 fasen: de pro-oestrus (wanneer de oestrogeenspiegel stijgt), de oestrus (wanneer de oestrogeenspiegel daalt), de met-oestrus (wanneer de oestrogeenspiegel relatief laag is) en de di-oestrus (wanneer de oestrogeenspiegel eerst relatief laag is, maar daarna stijgt). Expressie van Calca veranderde tijdens deze cyclus, met lage waarden tijdens de pro-oestrus en oestrus, en een hoge waarde tijdens de di-oestrus. Expressie van Ramp1 was precies omgekeerd aan die van Calca, terwijl die van Calcrl stabiel was. 

Verder vonden de onderzoekers een significante positieve correlatie tussen de expressie in het ganglion trigeminale van ESR2, dat codeert voor de oestrogeenreceptor ERβ, en Ramp1 (r = 0,40; p = 0,001). Toediening van oestrogeen aan muizen gedurende 4 dagen resulteerde in verhoogde expressie van Ramp1, maar verlaagde expressie van Calca. Uit een studie met humane zenuwcellen bleek dat toediening van oestrogeen epigenetische veranderingen gaf, namelijk DNA-methylering, die de verhoging in Ramp1-mRNA en de verlaging in Calca-mRNA mogelijk verklaren. Met een slag om de arm concludeert Edvinsson dat oestrogeenfluctuaties de expressie van Ramp1 en Calca reguleren via epigenetische veranderingen en dat dit mogelijk een rol speelt bij menstruele migraine.

Lees ook: Volg op 15 december de live webcast Het Neurologisch Jaaroverzicht 2025

Bron

  1. Edvinsson L, et al. RAMP1-dependent hormonal regulation of CGRP and its receptor in the trigeminal ganglion. EHC Virtual Congress 2025, abstract OP019.

Gerichte therapieën plus radiotherapie bij glioblastoom: een umbrella-studie

jan 2026 | Neuro-oncologie, Radiotherapie

Lees meer over Gerichte therapieën plus radiotherapie bij glioblastoom: een umbrella-studie

Peri-ictale apneu en alleen wonen verhogen SUDEP-risico

jan 2026 | Epilepsie

Lees meer over Peri-ictale apneu en alleen wonen verhogen SUDEP-risico

Webcast 'Gordelroospreventie in medische risicogroepen – van indicatie tot vaccinatie'

jan 2026 | IBD, Multipele Sclerose, Psoriasis, RA, SLE, Spondyloartritis, Vaccinatie, Virale infecties

Lees meer over Webcast 'Gordelroospreventie in medische risicogroepen – van indicatie tot vaccinatie'

Gedetailleerd beeld kleine hersenen kan grote winst voor patiënten opleveren

jan 2026 | Bewegingsstoornissen, Multipele Sclerose

Lees meer over Gedetailleerd beeld kleine hersenen kan grote winst voor patiënten opleveren

Met slimme keuzes meer zorg leveren

jan 2026

Lees meer over Met slimme keuzes meer zorg leveren

CRISPR-gentherapie toont duurzame klinische stabiliteit bij erfelijke ATTR-polyneuropathie

jan 2026

Lees meer over CRISPR-gentherapie toont duurzame klinische stabiliteit bij erfelijke ATTR-polyneuropathie

Neurologisch Jaaroverzicht 2025

15 dec 2025 om 20:00 | Bewegingsstoornissen, Dementie, Hoofdpijn, Multipele Sclerose

Lees meer over Neurologisch Jaaroverzicht 2025

Parkinson: Dopaminerge infusietherapie - Ervaringen uit de praktijk

4 dec 2025 om 20:00 | Bewegingsstoornissen

Lees meer over Parkinson: Dopaminerge infusietherapie - Ervaringen uit de praktijk

Benefit-Risk Ratio bij DMT's in MS: dilemma’s van de behandelaar

25 nov 2025 om 19:30 | Multipele Sclerose

Lees meer over Benefit-Risk Ratio bij DMT's in MS: dilemma’s van de behandelaar

Ouder worden met MS

12 nov 2025 om 20:30 | Multipele Sclerose

Lees meer over Ouder worden met MS

Keynote webinar | Spotlight on functional neurological disorder

20 okt 2025 om 18:00

Lees meer over Keynote webinar | Spotlight on functional neurological disorder

Gordelroospreventie in medische risicogroepen - van indicatie tot vaccinatie

2 jul 2025 om 20:00 | Vaccinatie, Virale infecties

Lees meer over Gordelroospreventie in medische risicogroepen - van indicatie tot vaccinatie

Kosteneffectiviteit van MS-medicatie in de praktijk

12 mei 2025 om 20:00 | Multipele Sclerose

Lees meer over Kosteneffectiviteit van MS-medicatie in de praktijk

Overmatige slaperigheid overdag bij OSA & narcolepsie: de laatste inzichten

22 jan 2025 om 20:00

Lees meer over Overmatige slaperigheid overdag bij OSA & narcolepsie: de laatste inzichten

Neurologisch Jaaroverzicht 2024

17 dec 2024 om 20:00 | Bewegingsstoornissen, Dementie, Hoofdpijn, Multipele Sclerose

Lees meer over Neurologisch Jaaroverzicht 2024
Er zijn geen e-learnings gevonden.

ECTRIMS NL 2026

woensdag 21 okt 2026 t/m vrijdag 23 okt 2026 | Multipele Sclerose

Lees meer over ECTRIMS NL 2026

Hemodynamiek van supiene hypertensie bij neurogene orthostatische hypotensie

jun 2022 | Neuro-vasculair

Lees meer over Hemodynamiek van supiene hypertensie bij neurogene orthostatische hypotensie

Afwijkingen in degree centrality gaan gepaard met het ziektebeloop van MS

jun 2022 | Multipele Sclerose

Lees meer over Afwijkingen in degree centrality gaan gepaard met het ziektebeloop van MS

Clustering van hypersomnolentie maakt fenotypering mogelijk

jun 2022

Lees meer over Clustering van hypersomnolentie maakt fenotypering mogelijk

EAN-richtlijnen over invasieve behandeling van Parkinson en neuropathische pijn

jun 2022 | Bewegingsstoornissen

Lees meer over EAN-richtlijnen over invasieve behandeling van Parkinson en neuropathische pijn

Topexperts tijdens vol Presidential Symposium

jun 2022 | Dementie, Hoofdpijn, Multipele Sclerose, Neuro-vasculair

Lees meer over Topexperts tijdens vol Presidential Symposium

Ruggenmergstimulatie bij pijnlijke diabetische neuropathie

apr 2022 | Diabetes

Lees meer over Ruggenmergstimulatie bij pijnlijke diabetische neuropathie

Ravulizumab effectief bij gegeneraliseerde myasthenia gravis

apr 2022 | Neuro-musculair

Lees meer over Ravulizumab effectief bij gegeneraliseerde myasthenia gravis

Trofinetide effectief bij syndroom van Rett

apr 2022

Lees meer over Trofinetide effectief bij syndroom van Rett

De neurobiologie van COVID-19: wat weten we?

apr 2022 | Virale infecties

Lees meer over De neurobiologie van COVID-19: wat weten we?

Podcast: AI in stroke - Using deep learning to predict clinical outcomes after stroke

jan 2024 | Neuro-vasculair

Lees meer over Podcast: AI in stroke - Using deep learning to predict clinical outcomes after stroke

Podcast: Stem cell therapy for PD - A new era for managing Parkinson’s disease?

dec 2023 | Bewegingsstoornissen

Lees meer over Podcast: Stem cell therapy for PD - A new era for managing Parkinson’s disease?

Real World Evidence in MS

jan 2020 | Multipele Sclerose

Lees meer over Real World Evidence in MS

MedNet Neurologie 2025-04

dec 2025

Lees meer over MedNet Neurologie 2025-04

MedNet Neurologie 2025-03

sep 2025

Lees meer over MedNet Neurologie 2025-03

MedNet Neurologie 2025-02

jun 2025

Lees meer over MedNet Neurologie 2025-02

MedNet Neurologie 2025-01

mrt 2025

Lees meer over MedNet Neurologie 2025-01

MedNet Neurologie 2024-04

dec 2024

Lees meer over MedNet Neurologie 2024-04

MedNet Neurologie 2024-03

sep 2024

Lees meer over MedNet Neurologie 2024-03

MedNet Neurologie 2024-02

jun 2024

Lees meer over MedNet Neurologie 2024-02

MedNet Neurologie 2024-01

mrt 2024

Lees meer over MedNet Neurologie 2024-01

MedNet Neurologie 2023-04

dec 2023

Lees meer over MedNet Neurologie 2023-04

Whitepaper: 24 Veelgestelde vragen en antwoorden over long COVID

feb 2022

Lees meer over Whitepaper: 24 Veelgestelde vragen en antwoorden over long COVID